Wat is MPL?
Bijgewerkt za 23:49 · 21 bronnen
21 bronnen verwerkt
MPL staat voor Multi-crew Pilot Licence: een Europees vliegbrevet waarmee je volgens Part-FCL optreedt als copiloot in een vliegtuig dat met een copiloot moet worden gevlogen1. Je volgt de opleiding zonder vliegervaring in één doorlopend, competentiegericht traject bij een opleidingsorganisatie die deel uitmaakt van een luchtvaartmaatschappij of daarmee een specifieke afspraak heeft, en de typebevoegdheidstraining hoort erbij2. Wie met een MPL later een ATPL wil, heeft daarvoor onder meer minimaal 1.500 vlieguren nodig, waarvan 500 in meerpilotenoperaties; die ATPL blijft beperkt tot meerpilotenoperaties, tenzij je ook aan de eisen voor eenpilootoperaties voldoet3.
Het antwoord in 7 onderdelen
Je moet minimaal 18 jaar zijn om een MPL aan te vragen1. In Nederland leidt Transavia met zijn Airline Pilot Program op tot een MPL. Volgens Transavia mag je met dat brevet uitsluitend in multi-crew-verband vliegen als copiloot, bij Transavia op de Airbus A320neo4. In België volgen cadetten van Brussels Airlines een opleiding bij Skywings Flight Training en studeren ze af met een EASA MPL met een typebevoegdheid voor de Airbus A3205.
Volgens FCL.405.A mag de houder van een MPL optreden als copiloot in een vliegtuig dat met een copiloot moet worden gevlogen. De instrumentbevoegdheid (IR) die je met de MPL krijgt, geldt alleen voor zulke vliegtuigen1. Bevoegdheden van een PPL(A) of een CPL(A) kun je erbij krijgen, maar alleen als je aan de eisen daarvoor voldoet. Ook de instrumentbevoegdheid kun je uitbreiden naar vliegen als enige piloot, na extra training en een IR-praktijkexamen als enige piloot1. Voor de CPL-bevoegdheden moet een MPL-houder onder meer 70 uur vliegtijd in vliegtuigen hebben als gezagvoerder, of minimaal 10 uur als gezagvoerder en de rest als gezagvoerder onder toezicht, onderdelen van de modulaire CPL-cursus hebben gevolgd en het CPL-praktijkexamen hebben gehaald6. Volgens FCL.410.A volg je de theorie- en vliegopleiding bij een erkende opleidingsorganisatie (ATO) volgens aanhangsel 5 van Part-FCL. Je toont theoriekennis aan op het niveau van een ATPL(A) en van een typebevoegdheid voor een meerpilotenvliegtuig1. FCL.415.A vraagt dat je via doorlopende beoordeling laat zien dat je alle competentie-eenheden beheerst, als pilot flying en als pilot not flying, in een meermotorig turbinevliegtuig met meerdere piloten, onder zicht- en instrumentvliegvoorschriften. Aan het eind volgt een praktijkexamen in het vliegtuigtype van de laatste opleidingsfase, of in een full flight simulator van dat type1. Aanhangsel 5 noemt als doel dat je na de opleiding kunt optreden als copiloot van een meermotorig turbinevliegtuig met meerdere piloten in het luchtvervoer. Alleen ab-initiokandidaten worden toegelaten, en je doorloopt alle onderdelen in één doorlopende opleiding bij een ATO, competentiegericht en in een omgeving met meerdere bemanningsleden2. Haal je de volledige MPL-opleiding niet of kun je die niet afmaken, dan kun je bij de bevoegde autoriteit het theorie- en praktijkexamen aanvragen voor een brevet met minder bevoegdheden en een IR, als je aan de eisen daarvoor voldoet2. De koppeling aan een luchtvaartmaatschappij staat in de regels zelf: een MPL-opleiding wordt alleen goedgekeurd bij een ATO die deel uitmaakt van een gecertificeerde luchtvaartmaatschappij voor commercieel luchtvervoer, of die met zo'n maatschappij een specifieke afspraak heeft2. Voor het Verenigd Koninkrijk schrijft de Britse luchtvaartautoriteit UK CAA dat je brevet beperkt blijft tot die specifieke maatschappij, totdat je de operator conversion course van de maatschappij hebt afgerond7.
TheorieMinimaal 750 uur theorie-instructie op ATPL(A)-niveau, plus de theorie voor de typebevoegdheid en voor upset prevention and recovery training (UPRT)2.
VliegtrainingMinimaal 240 uur als pilot flying en pilot monitoring, in het echt en in de simulator, verdeeld over vier fases. De eisen voor multi-crew cooperation (MCC) zijn in die fases verwerkt2.
Fase 1: core flying skillsBasistraining als enige piloot in een vliegtuig2.
Fase 2: basicKennismaking met meerpilotenoperaties en instrumentvliegen2.
Fase 3: intermediateMeerpilotenoperaties toegepast op een meermotorig turbinevliegtuig dat als high-performance vliegtuig is gecertificeerd2.
Fase 4: advancedTypebevoegdheidstraining in een omgeving die op de luchtvaartmaatschappij is gericht2.
In het echte vliegtuigDe vliegervaring in het echte vliegtuig omvat onder meer nachtvliegen, vliegen op alleen instrumenten en UPRT. Je maakt minimaal 12 starts en landingen onder toezicht van een instructeur in het vliegtuig waarvoor je de typebevoegdheid krijgt; dat mag naar minimaal zes als de ATO en de luchtvaartmaatschappij vooraf een procedure voor competentiebeoordeling en bijsturing hebben2.
Competentie-eisenJe laat in alle negen competentie-eenheden zien dat je op gevorderd niveau als copiloot van een turbinevliegtuig met meerdere piloten kunt werken: menselijke prestaties toepassen, inclusief threat and error management, grondoperaties, start, klim, kruisvlucht, daling, nadering, landing, en de handelingen na de landing en na de vlucht2.
MPLOpleiding tot copiloot in een vliegtuig met meerdere piloten, alleen voor ab-initiokandidaten, bij een ATO die aan een luchtvaartmaatschappij is gekoppeld. Minimaal 750 uur theorie en minimaal 240 uur vliegtraining in het echt en in de simulator, met de typebevoegdheidstraining erbij2.
Geïntegreerde ATPL-opleidingOpleiding tot copiloot op meermotorige vliegtuigen met meerdere piloten in het commercieel luchtvervoer, die leidt tot een CPL(A) met instrumentbevoegdheid. Je kunt ab initio of met een PPL instromen; de opleiding omvat minimaal 750 uur theorie en minimaal 195 uur vliegtraining, de typebevoegdheid niet meegerekend2. Na de geïntegreerde opleiding van ongeveer twee jaar bij KLM Flight Academy heb je volgens de school een Frozen ATPL (A), een Commercial Pilot License (A) en certificaten als de meermotorige instrumentbevoegdheid (ME-IR) en het MCC-certificaat8.
CPLMet een CPL heb je ook alle bevoegdheden van een PPL. Je mag gezagvoerder of copiloot zijn buiten het commercieel luchtvervoer, gezagvoerder van een eenpilootvliegtuig in het commercieel luchtvervoer en copiloot in het commercieel luchtvervoer, binnen de beperkingen van Part-FCL. De minimumleeftijd is 18 jaar9.
Doorgroeien naar ATPLVoor een ATPL(A) heb je een MPL nodig, of een CPL(A) met meermotorige instrumentbevoegdheid en MCC-instructie, plus minimaal 1.500 vlieguren in vliegtuigen, waarvan minimaal 500 in meerpilotenoperaties. Had je vóór je ATPL alleen een MPL, dan blijft de ATPL beperkt tot meerpilotenoperaties, tenzij je ook aan de eisen voor eenpilootoperaties voldoet3. Met een ATPL mag je gezagvoerder zijn in het commercieel luchtvervoer; je moet er minimaal 21 jaar voor zijn10.
Duur en prijs bij één schoolBij Skywings Flight Training duurt het Brussels Airlines MPL Cadet Program 19 maanden en kost het voor de lichting 2027 112.500 euro inclusief btw (stand oktober 2026); het programma is deels gesponsord5. Het geïntegreerde Pilot Career Programma van dezelfde school duurt 26 tot 28 maanden en kost 130.500 euro inclusief btw (stand oktober 2026). Daarna ben je volgens Skywings klaar om zelf te solliciteren bij luchtvaartmaatschappijen11.
Transavia Airline Pilot Program (Nederland)De opleiding vindt plaats op Lelystad Airport, in Utrecht en op Schiphol-Oost; in ongeveer 22 maanden word je opgeleid tot First Officer. De opleiding kost 65.000 euro, exclusief accommodatie, reiskosten en eten en drinken (stand oktober 2026)12. Op 10 oktober 2026 was solliciteren niet mogelijk; Transavia verwijst naar een jobalert om als eerste bericht te krijgen wanneer dat weer kan4.
Brussels Airlines MPL Cadet Program (België)Brussels Airlines selecteert zelf en laat de opleiding van 19 maanden verzorgen door Skywings Flight Training op Antwerp Airport; wie slaagt, krijgt een contract als first officer op de Airbus A320-vloot. Het deels gesponsorde programma kost voor de lichting 2027 112.500 euro inclusief btw, te betalen in drie termijnen (stand oktober 2026)5. Op 10 oktober 2026 stond de vacature voor Prom 4 (lichting 2027) online, met als uiterste inschrijfdatum 1 november 2026. Brussels Airlines meldt dat het programma kan wijzigen5. Skywings houdt op 22 oktober 2026 om 19 uur een informatiesessie over de MPL; de exacte startdatum van de klas van 2027 was volgens Skywings nog niet bekend13.
TUI fly MPL Flight College (België)TUI fly bood in België via het MPL Flight College twee programma's aan voor de MPL op de Boeing 737: een fast track van anderhalf jaar voltijds voor 50.000 euro, en een classic track waarin je vier vijfde bij TUI fly werkt, salaris krijgt en 10.000 euro per opleidingsjaar betaalt (stand februari 2025)14. De classic track duurde volgens TUI in 2019 3 jaar en 3 maanden; TUI organiseerde de opleiding inhouse15. Op de laatst gearchiveerde versie van de academiepagina van TUI Belgium, van 18 februari 2025, staat dat de selecties voor het MPL Flight College gesloten zijn14. Op de carrièresite van TUI Group gaf zoeken op 'MPL' op 10 oktober 2026 geen resultaten16.
Voor: zonder ervaring en relatief snelVolgens de Finse luchtvaartautoriteit Traficom heb je voor een MPL geen eerdere vliegervaring nodig en is het een relatief snelle manier om piloot te worden17.
Voor: lagere kostenTransavia noemt de opleiding sterk competentiegericht, met meer simulatoruren dan een standaard vliegopleiding, en de kosten daardoor aanzienlijk lager dan voor een reguliere ATPL/CPL-opleiding12. Volgens Transavia kost een gemiddelde vliegopleiding ongeveer 120.000 euro en betaal je bij Transavia 65.000 euro; de type rating, de aircraft training en meer betaalt Transavia (stand oktober 2026)4.
Voor: een baan na de opleidingTransavia geeft een baangarantie af, mits je aan het eind van de opleiding de vereiste standaard haalt12. Skywings schrijft dat de samenwerking met Brussels Airlines de vliegopleiding betaalbaarder maakt en baanzekerheid biedt na het afstuderen13.
Voor: resultaten volgens ICAOIn 2014 zei Mitch Fox van de internationale luchtvaartorganisatie ICAO volgens AIN dat airlines en gezagvoerders van erkende opleidingsorganisaties tevreden waren over MPL-afgestudeerden, met slagingspercentages na de lijntraining in de orde van 99 procent18.
Tegen: beperkte bevoegdhedenDe Britse UK CAA wijst erop dat een MPL, anders dan een CPL, geen PPL-bevoegdheden bevat, zodat je er niet recreatief mee kunt vliegen; ook de instrumentbevoegdheid geldt alleen voor meerpilotenoperaties. Met extra training kun je de bevoegdheden uitbreiden7.
Tegen: binding aan één maatschappijJe zit vast aan de maatschappij: Transavia vereist een binding van minimaal vier jaar, die samenhangt met de bijdrage van Transavia aan de totale kosten van de opleiding12.
Tegen: minder echte vliegurenDe internationale pilotenfederatie IFALPA uitte in 2014 zorgen dat MPL-opleidingen meer op simulatortijd en minder op vliegtijd leunen dan een traditionele CPL-opleiding. Volgens IFALPA vroegen basisvliegvaardigheid, airmanship, CRM en situationeel bewustzijn rond de luchtverkeersleiding ook in goed geleide programma's om aandacht en verbetering18.
Tegen: eigen investering zonder inkomenBij Transavia verdien je tijdens de opleiding niets en krijg je geen vergoeding, en had Transavia op 10 oktober 2026 zelf geen financieringsregeling; Transavia verwijst voor financiering naar een gespecialiseerd bureau12.
Tegen: afhankelijk van de vraagTraficom schrijft dat MPL-opleidingen op basis van de vraag worden georganiseerd17.
Een lid schreef in 2008, met verwijzing naar een artikel in Flight, dat een groep MPL-piloten van Sterling was ontslagen vanwege het economische klimaat en moeite had een nieuwe baan te vinden, omdat hun MPL op de procedures van die ene airline was gebaseerd en veel maatschappijen het brevet nog niet kenden19. In een forumdiscussie in 2011 schreef een lid dat de MPL de fase in lichte vliegtuigen ongeveer halveert, dat je wel degelijk solo vliegt en dat er daarna in de simulator meer tijd gaat naar complexe techniek, FMS en meerpilotenvliegen. Een ander lid vond de opleiding potentieel gevaarlijk omdat er te weinig tussenstappen en solo-ervaring in zouden zitten, maar gaf later in de draad toe dat hij zich over het solovliegen had vergist20. Een forumlid schreef in november 2025 dat een zoon twee keer aan de selectie voor de Transavia MPL had meegedaan, dat de inschrijving beide keren aan het begin van het jaar openging en dat de klas van die zoon die week met de opleiding was begonnen21.
Waar staat MPL voor?Voor Multi-crew Pilot Licence: het Europese brevet waarmee je optreedt als copiloot in een vliegtuig dat met een copiloot moet worden gevlogen1.
Mag je met een MPL ook privé in een klein vliegtuig vliegen?Niet zonder meer. De bevoegdheden van een PPL(A) krijg je er pas bij als je aan de eisen voor een PPL(A) voldoet1.
Heb je vliegervaring nodig voor een MPL-opleiding?Nee. Volgens aanhangsel 5 van Part-FCL worden voor een MPL-opleiding alleen ab-initiokandidaten toegelaten2.
Hoe oud moet je zijn voor een MPL?Minimaal 18 jaar om het brevet aan te vragen1.
Kun je met een MPL later een ATPL halen?Ja. Met een MPL voldoe je aan de vooropleiding voor een ATPL(A), maar je hebt nog minimaal 1.500 vlieguren nodig, waarvan 500 in meerpilotenoperaties. Die ATPL blijft beperkt tot meerpilotenoperaties, tenzij je ook aan de eisen voor eenpilootoperaties voldoet3.
Wat kost een MPL-opleiding?Dat verschilt per programma. Het Airline Pilot Program van Transavia kost 65.000 euro, exclusief accommodatie, reiskosten en eten en drinken (stand oktober 2026)12. Het Brussels Airlines MPL Cadet Program kost voor de lichting 2027 112.500 euro inclusief btw (stand oktober 2026)5.
Wat gebeurt er als je de MPL-opleiding niet afmaakt?Dan kun je bij de bevoegde autoriteit het theorie- en praktijkexamen aanvragen voor een brevet met minder bevoegdheden en een IR, als je aan de eisen daarvoor voldoet2.
Is een MPL hetzelfde als een frozen ATPL?Nee. Een geïntegreerde ATPL-opleiding leidt volgens Part-FCL tot een CPL(A) met instrumentbevoegdheid, een MPL-opleiding tot een MPL2.
VERDER IN DE KENNISBANK
- Wat is de Transavia MPL-opleiding?Kennisbank: het Airline Pilot Program→
- Wat is het Brussels Airlines MPL Cadet Program?Kennisbank: de MPL bij Skywings in Antwerpen→
- Wat is het TUI fly cadetprogramma (MPL Flight College)?Kennisbank: fast track en classic track→
- Transavia MPL: oefen de selectieOefenen: de selectie per onderdeel→
- COMPASS-test oefenenOefenen: de onderdelen van de COMPASS-test→
- Wat is frozen ATPL?Kennisbank: de route via een vliegschool→
- Wat is CPL?Kennisbank: het beroepsvliegbrevet→
- Hoe werkt modulair of geïntegreerd?Kennisbank: de twee opleidingsroutes→
- Hoe word je piloot?Kennisbank: alle routes op een rij→
- Pilotenassessment oefenenOefenen: per selectie→