Het EASA ATPL-theorie-examen bestaat uit 13 vakken met circa 1.300 meerkeuzevragen14. In Nederland leg je de examens af bij het CBR14. Voor een theorie-examen moet je volgens Part-FCL.025 worden voorgedragen door een DTO of ATO, die ervoor moet zorgen dat je 'exam ready' bent18.

Het oefenen van examens is essentieel voor de ATPL-theorie1. Een student die de theorie in 9 à 10 maanden haalde, adviseert om de stof één of twee keer door te nemen en daarna minimaal een maand te besteden aan een vragenbank zoals ATPLQ1. Het is raadzaam om per vak alle 1000 tot 2000 vragen, en die van de eigen examenautoriteit, liefst twee keer te bekijken1. Volgens een student die in 2024 slaagde, is het echte werk het oefenen van examens1. Een modulaire student van 44 oefende elk vak drie keer in de vragenbank van aviationexam1. Voor het examen Meteorologie, met 84 vragen en een slaaggrens van 75%, zijn vragenbanken onmisbaar, maar let op dubbelzinnige vragen en varianten met net andere getallen1.

Bij het opfrissen van de ATPL-theorie is actief toetsen met vragen effectiever dan passief lezen9. Het is raadzaam om te bepalen waar de kennis het meest is weggezakt en daar te beginnen met herhalen9. Koppel de theorie aan dagelijkse werkzaamheden, zoals het handmatig berekenen van fuel planning of het gedetailleerd bestuderen van performance charts9.

Een modulaire student haalde de ATPL-theorie in 10 maanden, waarbij het voelde als een tweede baan1. Deze student begon in oktober, deed de eerste brush-up in januari met de eerste sitting, in maart de volgende vakken, in april de brush-up van module 2, in mei weer vakken en in juli de laatste vakken1. Een andere modulaire student van 44 was na 16 maanden klaar met de ATPL-theorie1. Een vlieger die in 2024 first officer op een zakenjet werd, raadt aan ruim de tijd te nemen voor de ATPL-theorie, omdat de praktijkopleidingen snel gaan1.

Volgens een student in 2025 kost de EASA ATPL-theorie via Orbit/Bristol, met 15 uur studie per week, circa 6 maanden voor het lesmateriaal, plus ongeveer 3 maanden voor examentraining en examens, wat neerkomt op een totaal van circa 9 maanden4. Een jaar is hierbij niet ongewoon4. De grondtheorie, inclusief de ATPL met 13 vakken, duurt bij de KLM Flight Academy gemiddeld circa 9 maanden10. Dit is onderdeel van een opleiding die gemiddeld 2 jaar in vier fases beslaat10.

Voor de ATPL-theorie heb je doorgaans een CRP-5 rekenschijf nodig3. Bij de Austro ATPL-examens kun je sin/cos alleen gebruiken voor crosswind- en headwindvragen bij de baan; bij navigatievragen met hogere TAS wordt verwacht dat je de rekenschijf (CRP-5) gebruikt3.

Redenen om de ATPL-theorie op te frissen zijn onder meer het wisselen van airline, het nastreven van promotie of simpelweg scherp blijven9. Bij een overstap naar een andere airline worden vaak technische vragen uit de ATPL-vakken gesteld9. Sommige airlines nemen een schriftelijk examen af als onderdeel van de selectie van ervaren piloten9.

Het gemiddelde slagingspercentage over alle ATPL-theorievakken is circa 80 tot 85%14. Volgens een gids hebben Flight Planning met circa 65% en Performance met circa 67% de laagste slagingspercentages van de ATPL-theorie, gevolgd door General Navigation met circa 72%14. Communications is het makkelijkst met circa 98%14.

De kosten van de pilotenopleiding bestaan uit ATPL-theorie (13 EASA-vakken), vlieguren (veruit de grootste post, meermotorig duurder), simulatoruren (FNPT en full flight), examengeld per poging, de class 1 medical, de type rating en levensonderhoud13.