Wat is de vliegeropleiding van Defensie?

De vliegeropleiding van Defensie biedt een uitgebreide, kosteloze opleiding tot helikoptervlieger met baangarantie2. Bij de Marine vlieg je alleen helikopters, terwijl je bij de Luchtmacht ook naar vaste vleugel gestuurd kunt worden2. De opleiding werd in 2015 genoemd als een goede start, omdat deze volledig wordt betaald en je vanaf het begin salaris ontvangt7. Volgens een realityserie uit 2009 was de opleiding tot F-16-vlieger bij de Koninklijke Luchtmacht een afvalrace van viereneenhalf jaar, van de selectiedagen tot de eerste solovlucht1.

De Koninklijke Luchtmacht vliegt naast de F-16 ook met onder meer de Chinook, Cougar, Fokker 50, KDC-10 en SAR-helikopters, waarbij het werk ook een humanitaire kant kan hebben5. Een vlieger bij de Koninklijke Luchtmacht besteedt grondtijd aan het bijhouden van vliegvaardigheid en theorie, voorbereiding op uitzendingen, simulator, dinghydrills, functioneringsgesprekken en cursussen (2007)12. Volgens een aspirant in 2007 vertelde een KLu-vlieger dat vliegers op de grond vooral oefenen en missies plannen, tijd hebben om te sporten en ook huishoudelijke taken krijgen12. De OPS-afdeling van een operationeel squadron is volgens een forumlid in 2007 verdeeld in ongeveer 4 'vluchten' van 4 tot 6 vliegers onder een vluchtcommandant, waarbij elke vlucht een eigen neventaak heeft12.

De EMVO kan geen tientallen vliegers tegelijk opleiden10.

Wie vlieger bij de Koninklijke Luchtmacht (KLu) wil worden, moet beseffen dat het een baan is waarbij je uitgezonden kunt worden, bijvoorbeeld naar Afghanistan in 20064. Een forumlid benadrukte in 2006 dat je bij de KLu eerst militair bent en pas daarna vlieger5. Volgens een forumlid in 2009 moet je je goed realiseren dat je later mogelijk bombardementen moet uitvoeren, waarbij de kans bestaat dat burgers worden geraakt6. Wie bij de KLu solliciteert als vlieger, moet er rekening mee houden dat het ook helikopter kan worden, zelfs als je dat zelf niet zou willen4. Als jachtvlieger bij Defensie ben je een gebrevetteerd officier; als luitenant of kapitein vlieg je het meest, maar boven de rang van majoor word je 'gastvlieger' en vlieg je niet meer operationeel8.

De open dagen van de Koninklijke Luchtmacht wisselden van locatie, zoals in 2002 en 2005 op Gilze-Rijen, in 2004 op Twente en in 2006 op Leeuwarden11. Aspirant-vliegers gebruikten deze dagen om met (aankomend) piloten te spreken over motivatie en ervaringen11. In 2006 werden de open dagen op vliegbasis Leeuwarden gehouden op 16 en 17 juni, waarbij Defensie de komst van de Blue Angels bevestigde als publiekstrekker11. Een forumlid benadrukte in 2006 dat het verstandig is om te zorgen voor een studie of diploma als verzekering, zodat je ook zonder vliegen verder kunt5.

Een persoonlijkheidsvragenlijst in een vliegerselectie heeft geen goede of foute antwoorden, maar meet karaktereigenschappen, voorkeuren en stijl; daarop kun je wel afgewezen worden als je profiel niet aansluit bij de functie3. Je kunt niet naar de Koninklijke Militaire Academie (KMA) alleen voor een studie; toelating is een gevolg van het halen van de selectie voor een officiersfunctie en is gekoppeld aan een dienverplichting4. In 2007 telde een KLu-klas op de KMA normaal maximaal zo'n 45 man, met alle KLu-functiegroepen samen4. Vanaf augustus 2007 zou de KLu een aparte klas voor vliegers en een voor overige functies starten4. Horizontale instromers met civiele brevetten kregen bij Defensie een 4-jarig contract, onder meer bij het 334 Squadron op de Fokker9. In 2009 vlogen er horizontale instromers op de Fokker, KDC-10 en C-1309.