Wat kost CPL?

Een modulair pilotentraject, inclusief PPL, uren bouwen, ATPL-theorie, CPL, IR en MCC, kost indicatief ruwweg €65.000 tot €100.000 (prijspeil 2026)2. Een CPL-opleiding aangeboden door Dutch Aviation Partner in Charleroi, België, kost in totaal €6.255, inclusief 21% btw3. Volgens de website van E-Flight Academy (geciteerd in 2025) kost een voltijds modulair traject tot ATPL ongeveer 119.000 euro6.

Volgens een forumlid in 2025 kost een modulaire route met CPL ME/IR in het buitenland, inclusief een APS MCC, ongeveer 70.000 tot 80.000 euro12. Volgens een leerling die in 2019 klaar was, kostte een volledige modulaire CPL (single engine) ongeveer 35.000 euro in totaal14. Een helikopterpiloot schatte in 2013 dat het initieel behalen van een CPL(H) in Nederland tussen 120.000 en 150.000 euro kostte16.

De prijs van €6.255 voor de CPL-opleiding bij Dutch Aviation Partner omvat €800 voor boeken, ander lesmateriaal, briefings en overheadkosten3. Daarnaast is €2.367 inbegrepen voor 10 uur vliegen in een DA-40 met instructeur en €1.634 voor 5 uur vliegen in een Cessna 182RG met instructeur3. Bij E-Flight Academy in Teuge is de CPL 'skilltest' (examen) niet inbegrepen in de opleidingsprijs; de huur van het examen-vliegtuig en de examinator worden achteraf gefactureerd3.

Sinds 1 januari 2022 zijn studiekosten, zoals voor een PPL of CPL, niet meer aftrekbaar in de inkomstenbelasting; de aftrek gold voor het laatst over belastingjaar 20211. Het vervangende STAP-budget van maximaal €1.000 per jaar is per 1 januari 2024 gestopt1. Oudere adviezen over het fiscaal aftrekken van PPL- en CPL-kosten kloppen niet meer1.

Bij E-Flight Academy in Teuge zijn de kosten voor de CPL 'skilltest' (examen), inclusief de huur van het examen-vliegtuig en de examinator, niet inbegrepen in de opleidingsprijs en worden achteraf gefactureerd3. Prijzen die vliegscholen noemen zijn gebaseerd op het minimum aantal uren, wat in de praktijk bijna nooit exact wordt gehaald, dus hogere kosten dan geadverteerd zijn te verwachten9.

Voor het CPL-examen zijn minimaal 200 vlieguren nodig, waarbij na de PPL (vanaf 45 uur) indicatief 60 tot 90 uur 'hour building' nodig is, waarvan IR en CPL ongeveer 65 tot 75 uur omvatten6. Bij 'hour building' in de VS kan men rekening houden met een daggemiddelde van 3,5 tot 4 uur vliegen6. Kosten voor een vliegticket (circa 1.000 euro) en verblijf (circa 200 euro per dag) moeten worden meegenomen in de berekening6. Volgens een student in 2023 begint 'time-building' direct na de PPL, aangezien vervolgopleidingen geen solo-uren bevatten13.

Een FAA-CPL/ME/IR converteren naar EASA kostte in 2025 bij een Zweedse opleider ongeveer 11.000 euro plus de theorie-examens4. Als ICAO-CPL-houder krijg je een verkorte opleiding, maar moet je wel alle theorie-examens doen4. Een optie na de PPL is de opleiding tot CPL-ME-IR in de VS onder FAA te doen en daarna naar EASA te converteren; met een ICAO CPL kreeg je forse urenkorting7. Of dit financieel gunstiger uitvalt, moet zelf doorgerekend worden7. Volgens piloten in 2024 is het onder het Amerikaanse FAA-systeem mogelijk om uren in verschillende categorieën luchtvaartuigen te combineren5. Met een FAA CPL (vliegtuig) en ongeveer 50 uur helikopter kan een CPL-H worden behaald, wat veel goedkoper is omdat heli-uren ongeveer het dubbele kosten5. Een nadeel hiervan is dat men weinig uren in de heli-categorie opbouwt5. Goedkoop 'hour building' kan volgens een vlieger in 2025 in Polen voor ongeveer 150 euro per uur en in Spanje voor 170 euro per uur op moderne toestellen6. Via een Nederlandse vliegclub betaalde deze vlieger rond 210 euro per uur6. In 2007 kostte een FAA-vliegopleiding in de VS (CPL/IR/ME) ongeveer 40.000 tot 50.000 dollar, omgerekend rond 37.000 euro8.

Een modulaire route die in 2022 als goedkoop werd genoemd, omvat het behalen van de PPL in Nederland, gevolgd door de Instrument Rating en Commercial in de VS of Canada, en daarna conversie naar een Europese licentie15. Een rekenvoorbeeld uit 2011 toonde een totaal van ongeveer 38.000 euro voor een FAA PPL, 100 uur PIC en IR bij een Amerikaanse school, plus conversie naar JAA CPL/ME/IR inclusief theorie, exclusief huisvesting en auto11. Volgens een helikopterpiloot in 2013 was een helikopteropleiding niet korter dan een vergelijkbare vliegtuigopleiding (CPL(H) met CPL(A), IR(H) met IR(A)) en iets duurder16. Volgens een vlieger in 2008 betaalde deze in 1992 in de VS iets minder dan 30.000 dollar voor een pakket van Private, Commercial, Instrument, Multi-Engine, CFI, CFII, MEI en MEII, inclusief huisvesting en 75 dollar voedselvergoeding per week17.