Van en naar de vijf nationale luchthavens reisden in het derde kwartaal van 2026 22,4 miljoen passagiers. Dat is 0,9 procent meer dan in het derde kwartaal van 2025. Het aantal vluchten in het handelsverkeer daalde in dezelfde periode met 1,8 procent tot 144,5 duizend, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op 11 november 1. Er reisden dus meer mensen in minder vliegtuigen. Voor wie in de luchtvaart werkt of wil gaan werken, is dat tweede getal minstens zo belangrijk als het eerste.

Het derde kwartaal is door de schoolvakanties en de bouwvak elk jaar het drukste. Augustus was met 7,7 miljoen passagiers tot nu toe de drukste maand van 2026. De drukste dag was maandag 10 augustus, toen meer dan 261,2 duizend reizigers door de terminals van de vijf luchthavens gingen 1.

Schiphol, Eindhoven en de drie kleinere luchthavens

Via Schiphol reisden 19,4 miljoen passagiers, 86,7 procent van het totaal. De luchthaven handelde 125,9 duizend vluchten af, 87,1 procent van alle vluchten en 1,8 procent minder dan in het derde kwartaal van 2025 1. Eindhoven Airport verwerkte 2,1 miljoen passagiers (9,3 procent) en was goed voor 7,9 procent van de vluchten. Ook daar waren het er minder dan een jaar eerder: 0,9 procent 1. De overige 903,5 duizend passagiers reisden via Rotterdam The Hague Airport, Maastricht Aachen Airport en Groningen Airport Eelde 1.

Het nieuwsbericht splitst die laatste drie niet uit. De maandcijfers in StatLine doen dat wel. Opgeteld tot kwartalen geven ze dit beeld, met het derde kwartaal van 2025 en dat van 2019 als vergelijking 2.

De aantallen komen uit StatLine, de percentages zijn onze berekening op die maandcijfers. De cijfers vanaf januari 2025 zijn voorlopig en kunnen nog worden bijgesteld 2.

Rotterdam en Eindhoven zijn de enige twee luchthavens waar meer passagiers reisden dan in het derde kwartaal van 2019, het laatste zomerkwartaal voor de coronacrisis. Schiphol zit daar 3,0 procent onder, met 6,0 procent minder vluchten. Maastricht verwerkte met 50.907 passagiers een kwart van het aantal van 2019 (205.259). Op Eelde daalde het aantal passagiers in een jaar met ruim een derde, van 44.381 naar 28.610 2. Een verklaring daarvoor geeft het CBS niet.

Voor alle vijf samen ligt het aantal passagiers 2,9 procent onder de 23,08 miljoen van het derde kwartaal van 2019. Het aantal vluchten ligt 6,7 procent lager: 144.545 tegen 155.004 2. Per vlucht zaten er gemiddeld 155 passagiers aan boord, tegen 151 een jaar eerder en 149 in 2019. Dat gemiddelde is onze deling van passagiers door vluchten. Vrachtvluchten tellen daarin mee, dus het werkelijke aantal per passagiersvlucht ligt hoger 2.

Drie kwart blijft binnen Europa

Van alle passagiers reisden er 16,8 miljoen tussen Nederland en een bestemming in Europa. Dat is drie kwart van het totaal 1. Spanje was met 3,2 miljoen passagiers het grootste bestemmingsland. Vijf Spaanse luchthavens staan in de top tien van Europese bestemmingen. Barcelona staat bovenaan met 515,8 duizend passagiers, gevolgd door Malaga met 458,2 duizend. Beide bleven iets onder het derde kwartaal van 2025, toen het CBS 518,9 en 481,7 duizend telde 1. Naar en van het Verenigd Koninkrijk reisden 2,2 miljoen passagiers, van wie 388 duizend via London Heathrow 1.

De stijgers in de top tien zijn Alicante (368,8 duizend, was 339,7 duizend), Valencia (295,4 duizend, was 261,4 duizend) en de Istanbulse luchthaven Sabiha Gökçen (272,2 duizend, was 240,0 duizend). Lissabon, Madrid, Dublin en Kopenhagen maken de lijst compleet 1.

Buiten Europa reisden 5,6 miljoen passagiers. Bijna een derde van hen, 1,7 miljoen, vloog van of naar de Verenigde Staten. Volgens het CBS is dat aantal in het derde kwartaal al jaren nagenoeg gelijk. Canada volgt met 441 duizend passagiers (7,9 procent) en Marokko met 327 duizend (5,8 procent) 1. StatLine laat per werelddeel zien waar de beweging zit. Van en naar Noord-, Midden- en Zuid-Amerika reisden 3,12 miljoen passagiers, 4,2 procent meer dan een jaar eerder. Azië kwam uit op 1,63 miljoen, 2,7 procent minder dan in 2025 en 15,8 procent minder dan in het derde kwartaal van 2019. Noord-Afrika groeide met 7,8 procent naar 440 duizend passagiers 2.

Per luchthaven verschilt het beeld sterk. Van de Schipholpassagiers bleef 71,9 procent binnen Europa, 16,1 procent reisde van of naar Noord-, Midden- of Zuid-Amerika en 8,4 procent van of naar Azië. De top drie van landen is daar Spanje (11,6 procent), het Verenigd Koninkrijk (10,8 procent) en de Verenigde Staten (8,9 procent) 1. Op Eindhoven gaat het om Spanje (28,6 procent), Italië (11,5 procent) en Polen (10,0 procent). Op Rotterdam zijn dat Spanje (39,7 procent), Turkije (11,6 procent) en Marokko (9,5 procent) 1. Alleen vanaf die twee regionale luchthavens werd ook buiten Europa gevlogen: 3,7 procent van de Eindhovense en 9,9 procent van de Rotterdamse passagiers reisde van of naar Noord-Afrika 1.

Op Eelde staat Griekenland bovenaan (30,6 procent), voor Spanje (30,2 procent) en Turkije (27,7 procent). Maastricht heeft een heel andere kaart: Polen (36,1 procent), Bosnië-Herzegovina (31,0 procent) en Montenegro (28,2 procent). Dat zijn bestemmingen die er sinds april 2026 bij zijn gekomen door de komst van een nieuwe maatschappij, schrijft het CBS, dat de maatschappij niet bij naam noemt 1.

Vracht groeit met 8,4 procent

Over vracht gaat het nieuwsbericht niet, maar StatLine geeft de cijfers wel. In het derde kwartaal ging er 391.917 ton vracht over de nationale luchthavens, 8,4 procent meer dan de 361.628 ton van een jaar eerder. Het niveau van het derde kwartaal van 2019 (413.291 ton) is daarmee nog niet terug: het verschil is 5,2 procent 2. Bijna alles loopt via Schiphol, dat 383.156 ton verwerkte, 9,1 procent meer dan in 2025. Maastricht Aachen Airport kwam uit op 8.761 ton, 14,8 procent minder 2.

De groei op Schiphol past bij wat KLM over hetzelfde kwartaal meldde. Het vrachtvervoer van KLM, gemeten in tonkilometers, nam met 15,7 procent toe 8.

Minder vluchten onder een nieuw plafond

De daling van het aantal vluchten valt in het jaar waarin Schiphol een nieuw wettelijk maximum kreeg. Sinds 1 november staat het nieuwe Luchthavenverkeerbesluit maximaal 478.000 vliegtuigbewegingen met handelsverkeer per gebruiksjaar toe, waarvan maximaal 27.000 tussen 23.00 en 7.00 uur 3. Voor de coronacrisis waren er volgens Schiphol jaarlijks ongeveer 500.000 vluchten 4. Hoe dat besluit tot stand kwam en welke weg terug naar 500.000 erin zit, lees je in ons artikel over het nieuwe LVB. Omwonenden en milieuorganisaties stappen naar de rechter, zoals we beschreven in ons stuk over de beroepen.

Schiphol zat het afgelopen jaar onder dat maximum. Wie de maandcijfers van het CBS optelt, komt voor de twaalf maanden tot en met september 2026 op 466.071 vluchten in het handelsverkeer. In de twaalf maanden daarvoor waren het er 477.045, een daling van 2,3 procent 2. Die optelling loopt niet gelijk met het gebruiksjaar, dat van 1 november tot en met 31 oktober loopt 7. Het is dus een indicatie en geen toets aan het plafond. Het sluit wel aan bij de krimp naar zo’n 466.000 vluchten waarover we in oktober schreven. Waardoor het aantal vluchten in het derde kwartaal daalde, zegt het CBS niet.

Ruimte om te groeien in vluchten is er op Schiphol nauwelijks. Voor het winterseizoen 2026/2027 ligt de milieucapaciteit op 185.282 vliegtuigbewegingen, terwijl maatschappijen historische rechten hebben op 186.535 slots. Zolang er meer slots zijn toegewezen dan de milieucapaciteit toelaat, deelt de slotcoördinator teruggegeven slots niet opnieuw uit 5. Voor de zomer van 2027 is de capaciteit 299.936 bewegingen, waarvan 18.504 in de nacht 6. Een maatschappij die meer passagiers wil vervoeren, moet dat dan vooral met grotere of vollere toestellen doen. De CBS-cijfers laten dat ook zien: meer passagiers per vlucht.

Schiphol zelf verwacht dat in het gebruiksjaar 2027 ongeveer 45 procent van de vluchten wordt uitgevoerd met toestellen uit de stilste categorieën 7.

KLM en Transavia vervoerden meer passagiers

De grootste gebruikers van Schiphol rapporteerden over hetzelfde kwartaal groei. KLM vervoerde op haar netwerk 9,67 miljoen passagiers, 4,0 procent meer dan de 9,30 miljoen van een jaar eerder, bij een bezettingsgraad van 89,9 procent. Transavia, dat Air France-KLM voor Nederland en Frankrijk samen rapporteert, kwam op 9,1 miljoen passagiers, 10,4 procent meer 8. Die tellingen zijn niet één op één naast die van het CBS te leggen. Het CBS telt reizigers per Nederlandse luchthaven, de maatschappijen tellen hun eigen passagiers op het hele netwerk. De financiële kant staat in onze analyse van de KLM-cijfers over het derde kwartaal.

Wat het volume zegt over werk in cockpit, cabine en op het platform

Het aantal passagiers groeit nog licht, het aantal vluchten krimpt. Voor de vraag naar bemanningen telt vooral dat tweede. Een vlucht heeft twee vliegers in de cockpit, of er nu 150 of 180 mensen achter zitten. Het minimumaantal cabinebemanningsleden hangt af van het aantal stoelen in het toestel. Een groeiende vraag naar vliegend personeel is uit deze cijfers dus niet af te leiden. Ze laten een markt zien die in volume stabiel is en waarin per vlucht meer mensen worden vervoerd.

Dat sluit aan bij wat KLM op 5 november zelf schreef. Het tekort aan vliegers en onderhoudspersoneel is volgens de maatschappij grotendeels opgelost. Het aantal arbeidsplaatsen bij KLM daalt met bijna 15 procent. Circa 5.000 banen worden anders georganiseerd of uitgevoerd. Daaronder vallen naar schatting 800 banen bij Ground Services, die naar een externe partij gaan 9. Voor grondpersoneel verdwijnt het werk daarmee niet: de 22,4 miljoen reizigers en hun bagage moeten nog steeds worden afgehandeld, met een piek van meer dan 261,2 duizend reizigers op één dag 1. Wel verandert bij wie je in dienst bent. De opbouw van die 5.000 banen staat in ons artikel over de banen bij KLM.

De opleiding van nieuwe vliegers loopt intussen door. De KLM Flight Academy leidt in 2026 80 studenten op in vier klassen 10. Wat de reorganisatie voor die route betekent, lees je in ons artikel over de opleiding in Eelde. De CBS-cijfers zeggen niets over uitstroom door pensioen of over de komst van nieuwe toestellen. Die bepalen samen met het aantal vluchten hoeveel plekken er vrijkomen. Welke stappen en kosten bij de opleiding horen, staat in onze gids over piloot worden. Functies die nu openstaan vind je bij de luchtvaartvacatures.

De regionale luchthavens als werkgever

Op de twee grootste regionale luchthavens is het patroon hetzelfde als op Schiphol. Eindhoven verwerkte 1,8 procent meer passagiers met 0,9 procent minder vluchten, Rotterdam 3,2 procent meer passagiers met 2,2 procent minder vluchten 2. Beide liggen boven het niveau van 2019. Voor bases van maatschappijen die daar toestellen en bemanningen stationeren, is dat een stabiele ondergrond. Het knelpunt zit er soms ergens anders: op 5 november vielen in Eindhoven vluchten uit door een bezettingsprobleem bij de militaire verkeersleiding.

Maastricht en Eelde zijn in het passagiersvervoer klein gebleven. Maastricht Aachen Airport telde 50.907 passagiers en 8.761 ton vracht 2. Royal Schiphol Group wil haar belang in die luchthaven uitbreiden van 40 naar 80 procent en heeft de provincie Limburg daarvoor een aanbod gedaan 11. Wat dat de provincie kost, rekenden we na in ons dossier over Maastricht Aachen Airport.

Groningen Airport Eelde kwam op 28.610 passagiers en 273 vluchten in het handelsverkeer 2. Dat zegt weinig over hoeveel er op Eelde wordt gevlogen. Het CBS rekent tot het handelsverkeer alleen het vervoer van passagiers en vracht tegen betaling 1. Lesvluchten, zoals die van de KLM Flight Academy, vallen daarbuiten.

Het vierde kwartaal als volgende ijkpunt

Over heel 2026 is het beeld wisselend. In het eerste kwartaal reisden 16,2 miljoen passagiers via de vijf luchthavens, minder dan de 16,6 miljoen van een jaar eerder. Het tweede kwartaal kwam uit op 21,2 miljoen tegen 20,7 miljoen. Het derde kwartaal eindigt nu op 22,4 miljoen tegen 22,2 miljoen 1. Het vierde kwartaal van 2025 telde 18,9 miljoen passagiers 1. Dat is het getal waaraan de komende maanden worden afgemeten. November en december vallen daarbij onder het nieuwe plafond.