De KLM Flight Academy-selectie, die doorgaans drie tot zes maanden duurt, omvat een verplichte medische keuring1. Deze selectie bestaat uit het Basis Capaciteiten Onderzoek (BCO) voor intellectuele en sensomotorische vaardigheden, het Sensomotorisch Onderzoek (SMO) voor coördinatie en concentratie, en het Competentie Onderzoek (KCO) voor persoonlijkheid en geschiktheid, gevolgd door een gesprek met de toelatingscommissie1.

Bij de EPST-selectie in 2025 volgt na een succesvolle selectie, inclusief het klikgesprek en de simulator, de medische keuring en het financiële plan als laatste stappen11. De Transavia-MPL-selectie in 2019 omvatte een online voorselectie, gevolgd door een selectie op locatie bij EPST in Utrecht15. Daarna volgden de medische keuring, een VGB-screening (verklaring van geen bezwaar) en een antecedentenonderzoek15. Uit de kandidaten die deze fases succesvol doorliepen, werden de twaalf meest geschikten gekozen, waarna de opleidingsovereenkomst werd getekend en het uniform werd aangemeten15.

Kandidaten met een diagnose of medische voorgeschiedenis van een 'mental or behavioural disorder' moeten eerst een positieve psychiatrische evaluatie ondergaan om geschikt te worden verklaard voor klasse 1, ongeacht hoe lang geleden de diagnose was of of er nog klachten zijn2.

Bij een ADHD-diagnose is er geen eenvoudig ja of nee voor de medische keuring klasse 1; de beoordeling hangt af van symptomen, stabiliteit en medicatiegebruik2. Kandidaten moeten rekening houden met aanvullend onderzoek, zoals een psychiatrische of neuropsychologische evaluatie, waarvan de kosten voor eigen rekening zijn2. Een kandidaat beschrijft de eerste medische keuring klasse 1 in 2022: het elektrocardiogram (ECG) wordt in rust gedaan, er wordt een paar keer hard geblazen voor de longinhoud, en er volgen vele tests, vragen, bloedafname en een alcoholscreening13. De ogentest is uitgebreid met onder meer meting van de hoornvliesdikte13.

In Nederland worden keuringsgegevens opgeslagen in EMPIC, het elektronisch vliegmedisch dossier, dat alleen toegankelijk is voor de arts van de AMS en de eigen keuringsarts4. Vliegscholen, werkgevers en licensing krijgen geen medische informatie, alleen de bevestiging of iemand een geldige medische verklaring heeft4. Een Nederlandse AME stuurt keuringsrapporten niet zelf naar een buitenlandse autoriteit; keuringsrapporten van Nederlandse keuringen gaan naar de AMS van de IVW3. Houders van een buitenlands brevet moeten zelf zorgen dat hun autoriteit een kopie van de nieuwe medische verklaring krijgt3. Bij het omzetten van een buitenlands Part-FCL-brevet naar Nederland in 2015, werd het EU-brevet pas afgegeven nadat het medische dossier naar Nederland was overgedragen en door de ILT was beoordeeld5.

De initiële medische keuring klasse 1 mag binnen EASA alleen bij een erkend Aeromedical Centre (AeMC) worden gedaan19. Verlengingen en hernieuwingen kunnen bij individuele Aeromedisch Examinatoren (AME's), die verspreid over het land zitten19. Het Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) houdt het register van erkende AME's en AeMC's bij19.

Volgens een aspirant in 2008, en bevestigd door acht leden, is het raadzaam om bij twijfel over medische geschiktheid eerst op eigen initiatief de medische keuring klasse 1 te doen bij een aeromedisch centrum, voordat tijd en moeite in een selectie worden gestoken6. De keuring wordt in selecties meestal pas aan het eind gepland, en een afkeuring dan kan een grote teleurstelling zijn6. Een initiële keuring klasse 1 bij Aero Medical Clinic in Arnhem in 2009 kostte 349 euro en duurde ongeveer 1,5 uur, waarbij de uitslag direct bekend was3. Bij een initiële keuring stuurde de IVW de medical na een paar weken thuis; bij overige keuringen kreeg men deze direct mee3. Bij het Aviation Medical Center in Maastricht kreeg men in 2009 bij een herkeuring de medical direct mee na de keuring; de prijs was toen 204 euro3. Het medisch onderzoek was in 2006 het laatste onderdeel van de KLS-selectie, volgens een aspirant in 2006 en bevestigd door drie leden9.

Volgens een piloot in 2022 hangt de duur van een medische keuring sterk af van het keuringsinstituut13. Waar één arts alles in één spreekkamer doet, gaat het snel, zoals een verlenging in een half uur13. Bij instituten met veel wachtkamermomenten kan een initiële klasse 1 keuring een volle dag duren13. Een aeromedisch examinator (AME) kent de regels en kan direct uitsluitsel geven over geschiktheid voor klasse 1, wat een voordeel is ten opzichte van losse onderzoeken elders14.