Breda International Airport bij Bosschenhoofd wil in 2049 een knooppunt zijn voor zakelijk vervoer met elektrische vliegtuigen. Directeur Jan Voeten rekent dan op ongeveer 130.000 passagiers per jaar, zegt hij tegen Internetbode 1. Voor de langere baan, het vliegen bij slechter weer en de ruimere openingstijden die daarbij horen moet de provincie Noord-Brabant eerst het luchthavenbesluit aanpassen. Dat zegt de luchthaven zelf 25. De elektrische negenzitter die Internetbode bij het bericht toont, de Microliner van Vaeridion, heeft nog niet gevlogen 115.

Het vliegveld, in de regio nog vaak Seppe genoemd, bestaat in 2049 honderd jaar 123. Op dit moment is het vooral een lesveld. Volgens cijfers van de provincie was 71 procent van de vluchten met kleine vliegtuigen een les- of oefenvlucht. Zakelijk verkeer was 1 procent 7. We zetten op een rij wat het plan inhoudt, welke procedure het nog moet doorlopen, wat elektrisch regionaal vliegen vraagt en wat het kan betekenen voor de vliegscholen op het veld.

Wat het Masterplan 2049 inhoudt

De luchthaven werkt volgens Internetbode al anderhalf jaar aan de toekomstvisie, die Masterplan 2049 heet 13. Op 7 april presenteerde het vliegveld het plan aan de CROBIA, de Commissie Regionaal Overleg Breda International Airport, in het gemeentehuis van Halderberge 3. Het plan zelf hebben we niet gevonden op de website van de luchthaven. Wat erover bekend is, komt uit interviews met Voeten in Internetbode en bij Omroep Brabant 12.

De kern: Seppe moet een knooppunt worden in een netwerk van kleinere Europese luchthavens, met elektrische vliegtuigen voor ongeveer negen passagiers. Voeten noemt een toestel dat zo'n 350 kilometer per uur vliegt en ongeveer 400 kilometer ver komt. Daarmee liggen volgens hem Londen, Parijs, Bremen en Frankfurt binnen een uur vliegen. Hij denkt ook aan binnenlandse vluchten, bijvoorbeeld naar Groningen 1. Voor afstanden rond 100 kilometer ziet het vliegveld kansen voor bemande drones tussen steden als Rotterdam, Breda en Antwerpen 2. Passagiers moeten binnen twintig minuten na het parkeren in het vliegtuig zitten. Eén bestaande hangar moet tot 2049 genoeg zijn als terminal 12.

De reden is ook financieel. Het vliegveld draait volgens Voeten al jaren verlies. Passagiers en vracht leveren volgens hem betere marges en een stabieler inkomen op. Wanneer er winst komt, kan hij niet zeggen. De terugverdientijd van de investeringen wordt nog doorgerekend 1. Bedragen zijn niet genoemd.

De twee regionale media noemen dus verschillende aantallen passagiers, voor nu en voor 2049. Welk getal in het masterplan staat, konden we niet nagaan.

Eerst moet Provinciale Staten het luchthavenbesluit wijzigen

Seppe is een luchthaven van regionale betekenis. Voor zo'n veld stelt Provinciale Staten het luchthavenbesluit vast, in de vorm van een provinciale verordening. Gedeputeerde Staten bereiden dat voor 6. In het geldende besluit staat de baan er letterlijk in: 830 meter lang en 23 meter breed. Het veld mag alleen binnen de daglichtperiode en volgens de zichtvliegvoorschriften worden gebruikt. De openingstijden liggen vast, net als het maximum van 900 helikopterbewegingen per jaar en de grenswaarden voor geluid op vaste handhavingspunten rond het veld 5. Een langere baan, naderingen op instrumenten en vliegen in de vroege ochtend en avond raken dus alle drie aan de tekst van het besluit.

Voeten zegt dat ook zelf. "Voor alle plannen moet het huidige luchthavenbesluit worden aangepast. Dat proces is gestart", zei hij begin oktober tegen Omroep Brabant. Als de provincie akkoord gaat, kan volgens hem de omgevingsvergunning volgen. Hij rekent op minimaal twee jaar voor alle procedures 2. Een aanvraag of een ontwerpbesluit voor de baanverlenging hebben we in de openbare stukken van de provincie niet gevonden. Of er een milieueffectrapport komt, is niet bekendgemaakt.

De vorige wijziging van het besluit strandde bij de rechter. Provinciale Staten stelde in februari 2022 een tweede wijziging vast, na een ronde met zienswijzen. Daartegen werd beroep ingesteld. Op 17 januari 2024 vernietigde de Raad van State die wijziging, omdat de hogere vergunde geluidsbelasting door helikopters dicht bij het veld niet deugdelijk was gemotiveerd en afgewogen. Sindsdien geldt weer het besluit zoals het na de eerste wijziging was 6.

Daar komt het provinciale milieubeleid bij. In de Uitvoeringsagenda Milieu 2024-2027 staat de actie "Verkleinen vergunde geluidsruimte regionale luchthavens". Volgens de voortgangsrapportage van 2025 bereidt de provincie daarvoor een afwegingskader voor. In dezelfde agenda staat ook dat de provincie verduurzaming en innovatie in de luchtvaart wil stimuleren 8. Hoe de provincie het masterplan langs die twee lijnen gaat wegen, is nog niet bekend. Het toezicht op geluidshinder en milieu ligt bij de provincie en de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) 612.

Wat er nu op Seppe vliegt: vooral lesvluchten

Breda International Airport (EHSE) ligt 7 zeemijl ten westen van Breda en heeft de radiofrequentie Seppe Radio. Er is Avgas 100LL, Jet A-1 en UL94 te tanken 9. Het veld begon in 1949 als zweefvliegterrein, koos in 2002 voor een verharde baan, werd in 2008 geprivatiseerd en heet sinds 2015 Breda International Airport 23.

In het gebruiksjaar 2022/2023 telde de provincie 50.312 bewegingen van kleine vliegtuigen. Daarvan was 71 procent een les- of oefenvlucht, 25 procent een privévlucht, 3 procent recreatief en 1 procent zakelijk. Daarnaast waren er 758 helikopterbewegingen, voor 80 procent van traumahelikopters, politie en inspectievluchten die komen tanken 7. Voeten noemt de recreatieve luchtvaart "onze kale boterham. We kunnen daarom niet zonder" 2.

Op het veld zitten twee opleiders. Breda Aviation bestaat sinds 1987, is een erkende opleidingsorganisatie (ATO) en leidt op van sportvlieger tot verkeersvlieger en instructeur 2210. De luchthaven noemt de school de grootste ATO van Zuid-Nederland 11. Vliegclub Seppe geeft LAPL- en PPL-opleidingen 10. Verder zitten er onder meer een centrum voor vliegmedische keuringen, een onderhoudsbedrijf en bedrijven in simulatortechniek en vliegtuigbouw 11. Zakenvluchten lopen volgens de luchthaven via aanbieders als Fly Aeolus en Blue Sky Aviation 24.

Het toestel voor negen passagiers vliegt nog niet

Voeten noemt in de interviews geen fabrikant. Internetbode plaatst bij het bericht een beeld van de Microliner van Vaeridion en een kaart met het vliegbereik vanaf Seppe met dat toestel 1. De genoemde cijfers passen bij wat die fabrikant opgeeft: negen passagiers, een maximale kruissnelheid van 190 knopen (ongeveer 350 kilometer per uur) en een bereik van 400 kilometer, met daarbovenop de reserves voor commerciële vluchten op instrumenten 14. Of de luchthaven of een maatschappij afspraken heeft met Vaeridion, staat in geen van de berichten.

De Microliner heeft nog niet gevlogen. Vaeridion haalde begin november geld op om het eerste prototype te bouwen dat aan het te certificeren ontwerp voldoet. Het bedrijf ontwikkelt het toestel volgens de Europese eisen van CS-23 en mikt op ingebruikname in 2030 15. Meer over het toestel en de planning lees je in ons artikel over de investeringsronde van Vaeridion.

Het eerste volledig elektrische vliegtuig met een typecertificaat van de Europese luchtvaartautoriteit EASA is de Pipistrel Velis Electro. Dat is een tweezitter die vooral voor vlieglessen bedoeld is. EASA certificeerde het toestel in juni 2020 16. ElaadNL, het kenniscentrum van de netbeheerders, noemde de Velis Electro in februari 2025 nog het enige gecertificeerde elektrische vliegtuig 17.

Voor Seppe zijn drie eisen van belang.

• Baan. Vaeridion geeft bij het maximale startgewicht van 5.700 kilo een startafstand op van 800 meter op een verharde baan, op zeeniveau en bij standaardtemperatuur 14. De baan van Seppe is 830 meter 5. Volgens Voeten hebben de nieuwe elektrische vliegtuigen iets meer baan nodig. Daarom wil het vliegveld ruim 200 meter verlengen 12.
• Laden. De Microliner laadt volgens de fabrikant met een piekvermogen tot 800 kilowatt, doorgaans in minder dan 40 minuten 14. De Velis Electro wordt volgens ElaadNL met 22 kilowatt geladen. Volgens ElaadNL hebben de meeste luchthavens een te kleine netaansluiting om elektrisch vliegen op te schalen en kampen ook luchthavens met netcongestie. Het advies is om vroeg met de netbeheerder te praten en te rekenen met zonnepanelen en batterijen op het veld. Vaste snelladers voor vliegtuigen staan volgens ElaadNL op Teuge en Lelystad 17. Of er op Seppe al laadpunten voor vliegtuigen zijn, staat niet op de website van de luchthaven. Wel meldde de luchthaven in januari 2025 dat er zonnepanelen op alle hangars van het bedrijvenpark komen 13.
• Weer en uren. Vaeridion geeft het bereik op voor vluchten onder instrumentvliegregels (IFR) 1415. Seppe is nu een VFR-veld dat alleen bij daglicht open is 59. Voor een dienstregeling met zakenreizigers wil de luchthaven gps-procedures en ruimere tijden 1.

Seppe is niet het enige veld met zulke plannen. Eindhoven, Rotterdam en Groningen begonnen in 2021 met steun van Schiphol en het NLR het programma Power Up. De verwachting was toen dat de eerste elektrische passagiersvluchten tussen Nederlandse luchthavens binnen vijf jaar zouden plaatsvinden, eerst met toestellen voor vier tot negen passagiers 18. Het Rijk schreef in het Actieprogramma Hybride Elektrisch Vliegen als streven voor 2030 dat les- en rondvluchten hybride-elektrisch worden gevlogen en dat de basis is gelegd voor vervoer van meerdere passagiers over afstanden tot 500 kilometer 19. In België willen twee bedrijven vanaf 2030 elektrisch vliegen vanaf Antwerp Airport in Deurne, hemelsbreed ongeveer 40 kilometer van Seppe. Daarover schreven we in ons artikel over de plannen in Deurne.

Omwonenden en politiek: overlast en toezicht

Reacties van omwonenden of politieke partijen op het masterplan zelf hebben we nog niet gevonden. De luchthaven plande op 23 oktober een eerste bijeenkomst voor omwonenden, bedoeld als try-out met plaats voor dertig mensen. De tweede is op vrijdag 20 november om 19.30 uur in het Dorpshuis in Bosschenhoofd. Aanmelden kan via [email protected] 31.

Over het huidige vliegverkeer zijn wel kritische geluiden te horen. In juli zeiden omwonenden uit Rucphen tegen Internetbode dat een aangepaste aanvliegroute de overlast heeft verminderd, maar dat toestellen er nog geregeld van afwijken. Ze weten niet wat er met hun klachten gebeurt. Statenlid Wilfred Lauwen van Lokaal Brabant zei dat volgens informatie van de ILT nog geen sancties zijn opgelegd aan piloten die van de route afwijken. Hij wil weten hoe vaak dat gebeurt en wat er met overtredingen wordt gedaan 20.

De luchthaven vindt op haar beurt dat de provincie te eenzijdig kijkt. Eigenaar Stef Have zei tegen Omroep Brabant dat de provincie bij plannen voor de luchthaven vooral let op geluid, natuur en stikstof en dat de economische kant zwaarder zou moeten wegen. "Daarin mis ik wel een beetje politieke steun", zei hij 4. In 2022 schreef de advocaat van de luchthaven aan de provincie dat het vliegveld in 2008 is geprivatiseerd "onder de voorwaarde van niet méér vliegen" en dat de vergunde geluidsruimte voor vliegtuigen grotendeels is ingevuld 21.

Vliegopleidingen en banen: wat er op het spel staat

Voor leerling-vliegers en instructeurs is de eerste vraag hoeveel ruimte er voor lesvluchten blijft. Een rekensom van ons, geen cijfer van de luchthaven: 130.000 passagiers in toestellen met negen stoelen betekent minstens ruim 14.000 starts en landingen per jaar, als elk vliegtuig vol zit. Ter vergelijking: in 2022/2023 waren er ruim 50.000 bewegingen, waarvan omgerekend bijna 36.000 voor lessen en oefenen 7. Voeten noemt elektrisch vliegen "enorm veel stiller" en zegt dat het veld niet zonder de recreatieve luchtvaart kan 2. Hoe de passagiersvluchten binnen de geluidsruimte passen naast het lesverkeer, staat niet in de berichten over het plan.

Over banen is één getal genoemd. Op Breda Airparc, het bedrijvenpark naast de baan, werken volgens eigenaar Have nu ongeveer tweehonderd mensen. Over tien jaar moeten dat er wat hem betreft zo'n vijfhonderd zijn. Hij wil daar ook een proeftuin voor drones 4. PAL-V, de bouwer van een vliegende auto, vestigde eerder zijn FlyDrive Academy op het veld en tekende in augustus 2024 een intentieovereenkomst voor een assemblage- en afleverlocatie 13. Hoeveel banen het passagiersvervoer zelf moet opleveren, voor piloten of grondpersoneel, is niet genoemd.

Voor piloten is nog open welk brevet een toestel als de Microliner vraagt. Vaeridion tekent het toestel met plaats voor twee piloten 14. Of het voor één of twee piloten wordt gecertificeerd, is niet bekend. Dat bepaalt of een gezagvoerder genoeg heeft aan een CPL met instrumentbevoegdheid of een ATPL nodig heeft. Meer daarover staat in ons artikel over Vaeridion. Elektrisch lessen kan al met de tweezitter 16. Op Teuge staat een vaste lader 17 en voor dat veld kondigde E-Flight Academy een ATPL-opleiding aan waarin een deel van de uren elektrisch wordt gevlogen.