Wat gebeurde er op flydubai-vlucht FZ1073?

Flydubai-vlucht FZ1073 vertrok op 30 september 2026 om 07:05 uur lokale tijd (03:05 GMT) van Dubai International Airport naar Ben-Gurion Airport bij Tel Aviv, meldt de BBC1. Flydubai-vlucht FZ1073 werd uitgevoerd met een Boeing 737 MAX 8, aldus AeroTime2. Op flydubai-vlucht FZ1073 vond volgens flydubai een 'altercation' in de cockpit plaats, waarna dienstdoende flydubai-bemanningsleden die als passagier meereisden het toestel onder controle brachten en naar Tabuk uitweken2. Volgens de Israëlische premier Benjamin Netanyahu viel op flydubai-vlucht FZ1073 de ene piloot de andere aan en probeerde hij daarna kennelijk het toestel te laten neerstorten, meldt de BBC1. Op flydubai-vlucht FZ1073 daalde het toestel volgens vluchtdata van Flightradar24, aangehaald door de BBC, rond 05:21 GMT meer dan 17.000 voet in minder dan twee minuten1. Kort na de snelle daling zond flydubai-vlucht FZ1073 transpondercode 7700 (algemene noodsituatie) uit en daarna code 7500, de code voor kaping of wederrechtelijke inmenging, aldus de BBC1. Volgens The Guardian, op basis van Israëlische functionarissen, opende de gewonde gezagvoerder van flydubai-vlucht FZ1073 de cockpitdeur, waarna passagiers en bemanning de aanvaller overmeesterden3. Flydubai-vlucht FZ1073 week uit naar Prince Sultan bin Abdulaziz International Airport in Tabuk, Saudi-Arabië; de luchthaven meldt een noodoproep om 08:44 uur lokale tijd en een veilige landing om 09:45 uur, aldus AeroTime2. Na het incident op flydubai-vlucht FZ1073 stuurden de Israëlische en Saudische luchtmacht gevechtsvliegtuigen uit, meldt de BBC1. De passagiers van flydubai-vlucht FZ1073 vlogen met een vervangend toestel om 17:40 uur lokale tijd uit Tabuk weg en kwamen rond 18:40 uur lokale tijd aan in Tel Aviv, aldus de BBC1. Volgens de BBC was passagier Yaniv Hayun een van de mensen die op flydubai-vlucht FZ1073 na het openen van de cockpitdeur de vermoedelijke aanvaller overmeesterden; The Guardian en DW spellen zijn naam als Hayoun8. Tandarts Shota Musaev, passagier op flydubai-vlucht FZ1073, gaf de gewonde gezagvoerder eerste hulp, meldt Ynet9. Volgens een analyse van The Wall Street Journal op basis van data van Flightradar24, aangehaald door The Jerusalem Post, verloor het toestel van flydubai-vlucht FZ1073 in ongeveer 92 seconden zo'n 17.400 voet hoogte, met de neus naar schatting 39 graden omlaag en een geschatte topsnelheid van Mach 0,96, terwijl de 737 MAX in normaal gebruik niet sneller mag dan Mach 0,82; het zijn schattingen uit trackingdata, niet uit de vluchtrecorder17. Bij het afvangen van de duikvlucht werkte er op het toestel van flydubai-vlucht FZ1073 volgens dezelfde schatting van The Wall Street Journal een belasting van ongeveer 3 g, meer dan de 2,5 g waarvoor de 737 MAX is gecertificeerd17. Volgens The Wall Street Journal vlogen twee andere flydubai-piloten het beschadigde toestel van flydubai-vlucht FZ1073 na de aanval nog ruim een uur voordat ze in Tabuk landden, meldt The Jerusalem Post18.

Bij het incident op flydubai-vlucht FZ1073 vielen geen doden; flydubai verklaarde dat alle passagiers en bemanningsleden veilig zijn2. Na de landing van flydubai-vlucht FZ1073 in Tabuk werden de gezagvoerder en de copiloot gewond naar het ziekenhuis gebracht, volgens de luchthaven van Tabuk, aangehaald door AeroTime2. De gezagvoerder van flydubai-vlucht FZ1073, de Indiase kapitein Smit Machchhar, ligt volgens de Indiase ambassade in een ziekenhuis in Tabuk in stabiele toestand, meldt de BBC4. De Indiase vertegenwoordiging in de VAE meldde op 1 oktober 2026 dat gezagvoerder Smit Machchhar van flydubai-vlucht FZ1073 in goede gezondheid is en goed herstelt, aldus de BBC10. Netanyahu zei volgens de BBC dat kapitein Smit Machchhar van flydubai-vlucht FZ1073 'de levens van 174 mensen' heeft gered; het precieze aantal inzittenden is niet officieel bekendgemaakt4.

De procureur-generaal van de VAE heeft een team van openbaar aanklagers opgedragen het incident op flydubai-vlucht FZ1073 te onderzoeken, in samenwerking met de General Civil Aviation Authority (GCAA), meldt Khaleej Times5. Het onderzoek van de VAE naar flydubai-vlucht FZ1073 moet de toedracht en motieven vaststellen en nagaan of er een verband is met terroristische activiteit en of er sprake was van voorbereiding of aansturing, aldus Khaleej Times5. De VAE zijn bevoegd voor het onderzoek naar flydubai-vlucht FZ1073 omdat het toestel in de VAE is geregistreerd, zodat VAE-recht geldt voor strafbare feiten aan boord, ook buiten het eigen grondgebied, meldt ABC News op basis van persbureau WAM6. Volgens Netanyahu werd de piloot die de aanval op flydubai-vlucht FZ1073 pleegde gearresteerd en door Saudische autoriteiten verhoord, meldt de BBC1. De Israëlische minister van Defensie Israel Katz noemde het incident op flydubai-vlucht FZ1073 een 'poging tot jihadistische terreuraanslag'; de BBC had op dat moment geen officiële verklaring over een motief van politie of onderzoekers ontvangen1. Flydubai verklaarde dat de redenen en motieven achter het incident op flydubai-vlucht FZ1073 onbekend zijn en onderwerp van formeel onderzoek, en riep op tot terughoudendheid met speculatie, aldus AeroTime2. Volgens het Saudische ministerie van Binnenlandse Zaken werden beide piloten van flydubai-vlucht FZ1073 op 1 oktober 2026 naar de VAE overgebracht, nadat medische teams hen daarvoor geschikt hadden verklaard, meldt de BBC10. Volgens het Saudische ministerie van Binnenlandse Zaken wees een vooronderzoek van de Saudische autoriteiten, met deelname van een veiligheidsteam uit de VAE, uit dat de eerste officier van flydubai-vlucht FZ1073 de gezagvoerder aanviel en dat beiden daarbij gewond raakten, meldt Gulf News11. Netanyahu zei tegen CNN dat de vermoedelijke aanvaller op flydubai-vlucht FZ1073 een Omaans staatsburger is, meldt AP12. De vermoedelijke aanvaller op flydubai-vlucht FZ1073 is volgens CNN, op basis van twee bronnen en een Israëlische functionaris, de Omaanse copiloot Hamam al-Hammami; volgens CNN identificeerden ook Saudische staatsmedia hem13. Ook AP identificeerde de copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 op basis van drie mensen met kennis van de zaak als de Omaanse staatsburger Hamam al-Hammami14. Volgens bronnen van CNN werd de copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 eerder bij Oman Air uit de vliegopleiding gehaald na zorgen over extremistische opvattingen en kreeg hij daar een andere functie; flydubai gaf geen commentaar zolang het onderzoek loopt13. De procureur-generaal van de VAE, Hamad Al Shamsi, zei op 3 oktober 2026 dat de copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 de gezagvoerder in de cockpit aanviel en probeerde de controle over het toestel over te nemen, en noemde dat een poging tot een terroristische daad; het onderzoek naar motieven en verbanden loopt door, meldt The National15. Volgens bronnen die over het onderzoek zijn ingelicht werkt de copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 mee aan het onderzoek in de Emiraten en heeft hij aangegeven dat hij het toestel in Israël wilde laten neerstorten, meldt ABC News; de onderzoekende autoriteiten hebben dat niet officieel bevestigd16. Hoge functionarissen zeggen tegen ABC News dat bij de copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 in 2024, tijdens zijn opleiding bij Oman Air, extremistisch materiaal werd gevonden en dat Oman Air hem als veiligheidsrisico het vliegen ontzegde en een administratieve functie gaf16. Royal Air Maroc verklaarde tegenover AP dat de copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 in 2025 een theoretische proefopleiding van drie maanden bij de maatschappij volgde en daarna niet werd aangenomen14. Volgens een regionale functionaris tegenover AP werken veiligheidsdiensten uit vier landen in de regio, met hulp van de Verenigde Staten en andere westerse landen, aan het vaststellen van de motieven achter de aanval op flydubai-vlucht FZ107314. Volgens meerdere Amerikaanse functionarissen en een voormalig Israëlisch veiligheidsfunctionaris tegenover NBC News handelde de copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 volgens de eerste aanwijzingen alleen en niet namens een organisatie of buitenlandse regering; zij benadrukken dat het onderzoek in een vroeg stadium is en dat banden niet definitief zijn uitgesloten25. Ook Israëlische bronnen zeiden op 4 oktober 2026 tegen CNN dat de verdachte copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 waarschijnlijk alleen handelde en dat Israël voorlopig geen verband met een groep of regering kent26. De procureur-generaal van de VAE, Hamad Saif Al Shamsi, zei op 9 oktober 2026 dat het onderzoek van het Emiraatse Openbaar Ministerie concludeert dat de copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 een aanslag op Ben Gurion Airport bij Tel Aviv beoogde; hij sprak van een vooraf beraamd terroristisch plan voor een zelfmoordaanslag, volgens zijn verklaring die het staatspersbureau WAM verspreidde32. Volgens de procureur-generaal van de VAE heeft de verdachte copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 in aanwezigheid van zijn advocaat bekend en verklaard dat hij alleen handelde; het Emiraatse Openbaar Ministerie gaat nog na of dat klopt en of anderen betrokken waren, en maakt nieuwe bevindingen bekend wanneer het onderzoek dat toelaat33.

Na het incident op flydubai-vlucht FZ1073 heeft flydubai alle vluchten van en naar Israël tijdelijk opgeschort zolang het onderzoek loopt, bevestigde de maatschappij op 1 oktober 2026 aan AeroTime2. Flydubai stuurde na de uitwijking van flydubai-vlucht FZ1073 twee vervangende toestellen naar Tabuk voor passagiers en bemanning, meldt de BBC1. Netanyahu en de Indiase premier Narendra Modi prezen kapitein Smit Machchhar van flydubai-vlucht FZ1073 als held, meldt de BBC4. De Israëlische president Isaac Herzog maakte op 1 oktober 2026 bekend dat hij vier Israëliërs die hielpen op flydubai-vlucht FZ1073 de aanvaller te overmeesteren een onderscheiding voor heldenmoed wil geven, meldt ABC News6. Een Golfdiplomaat zei tegen AP dat de standaard veiligheidscontroles bij de indiensttreding van de copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 vooral nagingen of hij strafrechtelijk was veroordeeld, en niet dieper keken naar signalen van radicalisering14. Flydubai heeft na het incident op flydubai-vlucht FZ1073 op verzoek van de autoriteiten de vluchten naar Tel Aviv tot nader order opgeschort, meldt ABC News op basis van een verklaring van de topman van flydubai16. Na de landing van flydubai-vlucht FZ1073 in Tabuk ontbrak een groot deel van het richtingsroer; luchtvaartdeskundige Nigel Waterhouse van Can-Am Aerospace zei tegen The Globe and Mail dat het toestel boven zijn constructieve snelheidslimiet was gevlogen en daardoor het roer verloor19. Aerodynamicus Tony Farina van Embry-Riddle Aeronautical University zei tegen The Wall Street Journal niet zeker te weten of het toestel van flydubai-vlucht FZ1073 ooit nog kan worden gebruikt; Boeing wilde niet reageren, meldt The Jerusalem Post18. Volgens de Israëlische zender Channel 12 (N12) gaf Dvir Rubinstein, directeur van het Aviation Security Operations Center van het Israëlische ministerie van Verkeer en verantwoordelijk voor het toezicht op buitenlandse maatschappijen die op Israël vliegen, privé betaalde trainingen en advies aan flydubai en Emirates; N12 noemt dat een mogelijk belangenconflict, meldt The Jerusalem Post20. Het Israëlische ministerie van Verkeer verklaarde dat Dvir Rubinstein via een uitbestedingsregeling voor het ministerie werkt, geen ambtenaar is en dat zijn nevenwerk volgens de wet is goedgekeurd en buiten werktijd plaatsvindt; op het bericht over de betalingen van flydubai reageerden hij en het ministerie niet, meldt Israel Hayom21. Volgens regionale functionarissen tegenover AP deelden de Emiraatse autoriteiten vóór flydubai-vlucht FZ1073 een lijst van passagiers en bemanning met hun nationaliteit met Israël, zonder dat Israël een waarschuwing gaf; de Shin Bet zegt dat het ministerie van Verkeer zulke lijsten moet controleren, minister Miri Regev wijst naar de veiligheidsdiensten22. Het Israëlische ministerie van Verkeer zegt geen inlichtingenonderzoek naar buitenlandse piloten te doen en te vertrouwen op verklaringen van maatschappijen dat hun bemanning is gecontroleerd; de bemanningslijst van flydubai-vlucht FZ1073 ging volgens The Jerusalem Post naar het centrum voor passagiersgegevens van de Israëlische belastingdienst, niet naar het ministerie23. Premier Benjamin Netanyahu droeg op 4 oktober 2026 het hoofd van de Israëlische Nationale Veiligheidsraad op een onderzoeker aan te stellen voor een toetsing van alle veiligheidsaspecten van buitenlandse burgerluchtvaart naar Israël, meldt AP22. Oppositieleiders Gadi Eisenkot en Naftali Bennett eisten na flydubai-vlucht FZ1073 het vertrek van de Israëlische minister van Verkeer Miri Regev; het ministerie wijst verantwoordelijkheid voor de fouten af, meldt The Times of Israel24. Na flydubai-vlucht FZ1073 onderzoekt het Victorian Joint Counter Terrorism Team, met de Australische federale politie, Victoria Police en inlichtingendienst ASIO, de banden van de verdachte copiloot met Australië, waar hij volgens een bron van The Guardian van 2015 tot 2017 studeerde27. De Nieuw-Zeelandse politie bevestigde op 5 oktober 2026 tegenover RNZ dat de verdachte copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 enige tijd in Nieuw-Zeeland verbleef28. Het Israëlische ministerie van Verkeer zei na flydubai-vlucht FZ1073 dat zijn procedures geen controle van namen van bemanningsleden omvatten en niet ingaan op de dreiging van een piloot, meldt CNN; luchtvaartdeskundigen wijzen erop dat er geen internationale norm voor achtergrondonderzoek naar piloten bestaat29. De Israëlische president Isaac Herzog reikte op 8 oktober 2026 in zijn ambtswoning in Jeruzalem de Presidential Award for Civilian Heroism, de hoogste Israëlische onderscheiding voor burgerheldendom, uit aan zes Israëlische passagiers van flydubai-vlucht FZ1073: Tali Manes, Zvika Manes, Yaniv Hayoun, Shota Musayev, Asaf Rajuan en Or Pardilov, meldt The Jerusalem Post30. Herzog maakte op 8 oktober 2026 bekend dat hij ook gezagvoerder Smit Machchhar van flydubai-vlucht FZ1073 de Presidential Award for Civilian Heroism wil toekennen zodra hij is aangesterkt; een datum voor die uitreiking is niet bekendgemaakt, meldt Gulf News31. Uit het Emiraatse onderzoek naar de aanname van de copiloot van flydubai-vlucht FZ1073 bleek volgens de procureur-generaal van de VAE dat hij aan de beroeps- en veiligheidseisen voor zijn indiensttreding bij flydubai voldeed en dat die procedures geen aanwijzingen voor zijn plan opleverden32. Ongeveer honderd van de 174 passagiers van flydubai-vlucht FZ1073 hebben een commissie onder leiding van passagier Tzvika Manes gemachtigd om schadeclaims voor te bereiden tegen flydubai, het Israëlische ministerie van Verkeer en mogelijk andere overheden, meldde de Israëlische zakenkrant Calcalist op 11 oktober 2026; advocaten waren toen nog niet gekozen en er was nog geen zaak ingediend34. Volgens The Times of Israel, die over een voorbereide class action van passagiers van flydubai-vlucht FZ1073 schreef, kunnen de passagiers de maatschappij aanspreken op grond van het Verdrag van Montreal, waar Israël en de Verenigde Arabische Emiraten allebei partij bij zijn; Calcalist meldde dat de claims in totaal honderden miljoenen dollars kunnen bedragen35.

Volgens The Conversation zet flydubai-vlucht FZ1073 de cockpitbeveiliging opnieuw onder de loep, omdat de maatregelen na de aanslagen van 11 september 2001 vooral gericht waren op het buiten de cockpit houden van dreigingen, niet op een dreiging binnen de cockpit7.