Een Boeing 737-800 van Jet2 is zondag 25 oktober na de landing op Birmingham Airport in Engeland even van de baan geraakt. Het ging om vlucht LS1310 uit Venetië, tijdens storm Boelo. Volgens Jet2 keerde het toestel direct terug op de baan, taxiede het naar de gate en stapten alle passagiers normaal uit 1.

Wat Jet2 meldt

Een woordvoerder van Jet2 zei tegen de BBC dat vlucht LS1310 van Venetië naar Birmingham na de landing tijdelijk van de baan raakte, door uitzonderlijke weersomstandigheden door de storm 1. Het toestel keerde direct terug op de baan en taxiede daarna naar de gate. Volgens de maatschappij stapte iedereen zoals gebruikelijk uit 1. Een woordvoerder van Birmingham Airport bevestigde volgens Birmingham Now dat de vlucht LS1310 was 2. Er zijn geen gewonden gemeld 2.

Beelden van omstanders laten zien hoe het toestel na de landing naar links uitwijkt en deels op het gras naast de baan terechtkomt, voordat het weer op het asfalt rijdt 2. De landing was volgens Simple Flying omstreeks 14.20 uur lokale tijd op baan 33 3. In het Verenigd Koninkrijk waren de klokken die nacht teruggezet, dus lokale tijd is gelijk aan UTC.

Het weer boven Birmingham

De waarnemingen van EGBB laten een stevige westenwind zien. Om 13.50 uur UTC woei het uit 280 graden met 17 knopen en vlagen tot 28 knopen. Om 14.20 uur, rond de landing, was dat 280 graden met 19 knopen en vlagen tot 32 knopen 4. Een half uur later, om 14.50 uur, was de wind afgenomen tot 15 knopen uit 270 graden zonder vlagen 4. Eerder die dag, om 11.20 uur, noteerde het station vlagen tot 35 knopen 4.

Birmingham heeft één baan, 15/33. Baan 33 ligt op ongeveer 330 graden. Bij de wind van 14.20 uur is dat een hoek van ongeveer 50 graden, en geeft onze eigen berekening een zijwindcomponent van rond de 15 knopen voor de constante wind en bijna 25 knopen in de sterkste vlaag 4. Dezelfde westenwind zorgde elders voor annuleringen: op Schiphol werden tientallen vertrekken geschrapt.

Pilotenhoek: zijwindlimieten van de 737-800

Voor de Boeing 737 NG staat in de vliegtuighandboeken een gedemonstreerde zijwind van 36 knopen, en 33 knopen voor de toestellen met winglets. Dat staat in een overzicht dat de NTSB in 2010 in een onderzoeksdossier opnam, met de waarden die in het vluchthandboek (AFM) zijn gepubliceerd 5. Hetzelfde overzicht noemt als richtwaarde voor de 737 op een droge baan 40 knopen zijwind op 10 meter hoogte 5.

Een gedemonstreerde zijwind is de waarde die tijdens de certificering is aangetoond, gemeten als de component loodrecht op de baan. De limiet van een luchtvaartmaatschappij staat in haar eigen handboek, en de piloot kijkt daarnaast naar vlagen, de toestand van de baan en zijn eigen marge. Wie de zijwindcomponent uit een METAR wil halen, neemt de windsnelheid, vermenigvuldigt die met de sinus van de hoek tussen wind en baan, en rekent apart door voor de vlaag. Bij 32 knopen en een hoek van 50 graden is dat ongeveer 25 knopen.

Waarom een go-around bij windstoten

Op een dag als deze draait de beslissing vaak om één vraag: blijf je op de nadering, of ga je rond? SKYbrary beschrijft de go-around als twee onderdelen, het besluit en de uitvoering, waarbij het besluit moet worden afgewogen tegen het risico van doorgaan met de nadering 6. Een go-around kan volgens SKYbrary op elk punt vanaf de final approach fix tot aan het moment dat de wielen de baan raken 6.

De stabiele-nadering-criteria zijn er om dat besluit makkelijker te maken. Als ze niet worden gehaald, schrijven de procedures van de meeste maatschappijen een go-around voor 6. Toch loopt meer dan 9 van de 10 onstabiele nadering volgens SKYbrary door tot een landing 6. Bij vlagen is dat de grootste valkuil: een nadering die op 500 voet nog netjes oogt, kan op de laatste meters door een windvlaag uit de koers raken. Wie dan rondgaat, heeft een standaardprocedure; wie doorzet, moet het ter plekke oplossen.