Nu Portugal heeft gekozen voor Lufthansa als nieuwe grootaandeelhouder van TAP Air Portugal, zijn de voorwaarden van de deal bekend. De Portugese regering heeft haar besluit van woensdag 14 oktober in een uitgebreid communiqué toegelicht 1. Daaruit blijkt dat Lufthansa de dagelijkse leiding van TAP krijgt, dat beide bieders al een bod hebben gedaan op een meerderheid van de maatschappij en dat Portugal bij een volledige verkoop aandeelhouder van de Lufthansa-groep kan worden. Air France-KLM, het moederbedrijf van KLM, zegt teleurgesteld te zijn 6. De achtergrond van de verkoop staat in ons dossier over de privatisering van TAP.

Wat Lufthansa betaalt

Lufthansa koopt 44,9 procent van TAP en krijgt daar tot 5 procent bij als het personeel de aandelen die voor hen zijn gereserveerd niet koopt. De staat houdt 50,1 procent 1. Voor het belang van 44,9 procent betaalt Lufthansa 1,025 miljard euro. Met de personeelsaandelen en een vergoeding voor de tijd tot de afronding, door Lufthansa een "ticking fee" genoemd, kan dat oplopen tot ongeveer 1,2 miljard euro 3. De regering noemt een totaal van 1,201 miljard euro en zegt dat het bod tot 16 procent hoger is dan dat van Air France-KLM 1. Volgens premier Luís Montenegro koos de regering voor het financieel hogere bod met de minste onzekerheid 2. Air France-KLM bood volgens de presentatie van de regering, zoals weergegeven door CNN Portugal, 1,038 miljard euro plus maximaal 100 miljoen euro als TAP bepaalde doelen zou halen 4.

Nieuw is dat beide groepen ook een vast bod deden op een meerderheid van TAP, voor een eventuele tweede fase van de privatisering 1. Het bod van Lufthansa daarvoor is 1,351 miljard euro extra: 863 miljoen euro in contanten en 488 miljoen euro in eigen aandelen. Daarmee zou de Portugese staat ongeveer 5 procent van de gecombineerde groep krijgen en de tweede aandeelhouder van Lufthansa en TAP samen worden. Opgeteld waardeert Lufthansa heel TAP zo op 2,552 miljard euro, waarbij de regering uitgaat van een afronding van die tweede fase uiterlijk in juli 2028 1. Lufthansa schrijft dat het de aankondiging verwelkomt dat Portugal de volledige privatisering van TAP in gang wil zetten 3.

Wie TAP gaat leiden

Lufthansa wordt verantwoordelijk voor de dagelijkse leiding. Van de vier leden van de directie wijst Lufthansa er drie aan en de staat één. In de raad van bestuur van negen leden wijst de staat er vijf aan, onder wie de voorzitter 15. Volgens de presentatie van de regering, zoals weergegeven door CNN Portugal, worden de strategie en de vloot in die raad in overleg vastgesteld, en blijven besluiten over kapitaal, statuten, de hub in Lissabon, het merk en het hoofdkantoor voorbehouden aan de aandeelhoudersvergadering 4.

De regering noemt verder de toezeggingen die bij het bod horen. De vloot van TAP groeit naar 117 vliegtuigen in 2035 en tot 130 daarna, een investering van 3 tot 4 miljard euro, met de mogelijke overdracht van acht Airbus A350-900's. Op Porto worden acht vliegtuigen gestationeerd en TAP moet in Latijns-Amerika groeien. Lufthansa Technik investeert ongeveer 300 miljoen euro in een onderhoudsvestiging in Santa Maria da Feira bij Porto, met 700 banen, en in Tancos kan een opleidingsschool voor militaire piloten komen 1. Montenegro spreekt in totaal van 5.500 directe en indirecte banen, waarvan 3.000 door de groei van TAP 2. Het merk, het hoofdkantoor en de hub in Lissabon blijven, net als de verbindingen met de Azoren en Madeira 1.

Wat Air France-KLM bood

"Hoewel de groep vanzelfsprekend teleurgesteld is dat ze niet is gekozen, is ze blij met de constructieve dialoog tijdens het hele proces", zei een woordvoerder van Air France-KLM tegen persbureau Reuters 6. Volgens de presentatie van de regering, zoals weergegeven door CNN Portugal, wilde Air France-KLM TAP laten overstappen naar SkyTeam en laten aansluiten bij de samenwerking met Delta en Virgin Atlantic. In het bod zat ook de mogelijke overdracht van vijf Airbus A330-300's van KLM, steun bij de komst van de A350-900 en een onderhoudsbasis voor grote toestellen met een motorenwerkplaats in 2031 4. Onder Lufthansa blijft TAP lid van Star Alliance, het bondgenootschap waarin beide maatschappijen al zitten 3.

Voor Lufthansa is TAP de volgende stap na eerdere overnames. De groep nam in 2025 een belang van 41 procent in het Italiaanse ITA Airways 11. Volgens topman Carsten Spohr is TAP "een sterke en winstgevende luchtvaartmaatschappij" die een leidende positie heeft op de routes over de zuidelijke Atlantische Oceaan, en kan Lufthansa daarmee haar positie in die markt duurzaam versterken 3.

Piloten zonder zorgen

De Portugese pilotenvakbond SPAC reageerde positief. "We hebben nergens vrees voor", zei vicevoorzitter Frederico Saraiva de Almeida tegen persbureau Lusa. Volgens hem is Lufthansa niet bekend als slecht geleid bedrijf of als werkgever met slechte arbeidsvoorwaarden, en waren beide bieders solide maatschappijen met robuuste operationele procedures 7. Eerder dit jaar klonk SPAC kritischer en waarschuwde de bond de regering voor de arbeidsverhoudingen bij Lufthansa 8. TAP-voorzitter Carlos Oliveira zei dat er nog belangrijke stappen volgen en dat TAP zich tot de afronding richt op de eigen strategie en klanten 9.

Wat er nog moet gebeuren

Lufthansa werkt met de regering en de staatsholding Parpública aan de definitieve contracten en verwacht die binnenkort te tekenen. De overname moet daarna nog worden goedgekeurd door de bevoegde autoriteiten 3, waaronder de Europese Commissie 10. De regering verwacht de afronding begin 2028 en wil binnenkort beginnen met de voorbereiding van de tweede fase 1.