Mist heeft het vliegverkeer op Eindhoven Airport op vrijdag 30 oktober 2026 urenlang ontregeld. Van 07.25 tot en met 09.25 uur meldden de halfuurlijkse weerberichten van het vliegveld een baanzicht van 350 tot 450 meter 1. Onder de 550 meter zijn op Eindhoven geen landingen toegestaan 2. Het eerste toestel landde om 10.19 uur: Wizz Air-vlucht W6 1641 uit Gdańsk, die om 08.45 uur gepland stond 3. De meeste aankomsten van die ochtend stonden anderhalf tot ruim twee uur later aan de gate dan gepland 3.

Zicht van 250 tot 300 meter en bewolking op de grond

De weerberichten (METAR) van Eindhoven meldden al vanaf donderdagavond 29 oktober mist 1. Tussen 07.25 en 09.55 uur was het zicht 250 tot 300 meter, met bewolking op grondniveau 1. Om 07.25 uur stond voor het eerst de opmerking LVP B in het weerbericht, vanaf 08.55 uur LVP C 1. Om 09.55 uur was het baanzicht 550 meter en om 10.25 uur 1.000 meter 1. De weersverwachting voor het vliegveld (TAF) van 06.05 uur ging uit van een zicht van 300 meter in mist en een verbetering tussen 10.00 en 12.00 uur 4.

Volgens het Eindhovens Dagblad (ED) gold in Noord-Brabant tot 10.00 uur code geel van het KNMI voor dichte mist 5. Het KNMI spreekt van dichte mist als het zicht minder dan 200 meter is 6. Om 13.08 uur had het KNMI voor Noord-Brabant geen waarschuwingen meer; code geel gold toen nog voor plaatselijk dichte mist in het noordwesten van het land 6. Eindhoven Airport meldde op de eigen website dat het hinder ondervond van mist en dat daardoor vertragingen en annuleringen konden ontstaan 7.

Vertrekken lukte nog, landen niet

Vertrekkende vluchten konden in de eerste uren nog weg. Transavia-vluchten naar Málaga, Faro, Athene en Alicante stegen tussen 07.05 en 07.56 uur op 8. Om 08.41 uur volgde TUI fly naar Gran Canaria en om 09.13 uur de Transavia-vlucht naar Tenerife, die om 07.05 uur had moeten vertrekken 8. Daarna vertrok er tot 11.24 uur geen enkele vlucht 8. De vertrekken die tussen 09.00 en 10.20 uur gepland stonden, gingen 108 tot 220 minuten later van de gate dan gepland 8. Het ging om vluchten naar Sofia, Belgrado, Rome, Debrecen, Boekarest, Boedapest, Londen Stansted, Tirana en Alicante. Op Debrecen na kwamen uit al die steden die dag ook vertraagde aankomsten 83.

De Transavia-vluchten HV 5235 naar Praag (gepland 06.55 uur) en HV 6787 naar Barcelona (07.00 uur) staan in de vluchtinformatie vermeld als geannuleerd, net als de terugvlucht HV 5236 uit Praag van 10.20 uur. Eindhoven Airport vermeldt bij de annuleringen geen reden 83.

Vier fasen bij slecht zicht

Eindhoven Airport maakt gebruik van de enige start- en landingsbaan van Vliegbasis Eindhoven, een militair vliegveld 9. In de Nederlandse luchtvaartgids (AIP) staat de Nederlandse luchtmacht (Royal Netherlands Air and Space Force) vermeld als militaire beheerder van het vliegveld 2. Volgens de AIP neemt bij slecht zicht de totale capaciteit van de luchtverkeersleiding af. Eindhoven werkt daarom met procedures voor slecht zicht (low visibility procedures, LVP) in vier fasen 2.

In fase A, bij een baanzicht van 1.500 meter of minder of een wolkenbasis van 300 voet of lager, stoppen alle werkzaamheden aan de luchtzijde van het vliegveld. Dan krijgen vliegers ook geen voorwaardelijke toestemmingen (klaringen) van de verkeersleiding meer en starten toestellen nog maar beperkt vanaf een kruising met een taxibaan. In fase B, onder 1.100 meter of onder een wolkenbasis van 200 voet, wordt de afstand tussen toestellen die na elkaar landen vergroot tot 8 zeemijl, bijna 15 kilometer. Fase C begint onder een baanzicht van 550 meter: dan zijn er geen landingen, geen starts vanaf een kruising en geen gelijktijdige bewegingen op de grond. In fase D, onder 300 meter, ligt het zicht onder de minima van het vliegveld voor zowel aankomend als vertrekkend verkeer 2.

550 meter is de ondergrens van CAT I

Beide baanrichtingen op Eindhoven hebben een instrumentlandingssysteem (ILS) van categorie I. Ook de naderingsverlichting is van categorie I; die is 892 meter lang voor baan 03 en 869 meter voor baan 21 2. De Europese regels voor vliegoperaties delen naderingen met een beslissingshoogte onder 250 voet in drie categorieën in. Bij CAT I ligt de beslissingshoogte op minstens 200 voet en is een zicht van minstens 800 meter of een baanzicht van minstens 550 meter nodig. Bij CAT II ligt de beslissingshoogte tussen 100 en 200 voet met een baanzicht van minstens 300 meter. Bij CAT III ligt die hoogte onder 100 voet of is er geen beslissingshoogte. Het baanzicht is dan minder dan 300 meter, of er geldt helemaal geen ondergrens voor het baanzicht 10. De grens van fase C op Eindhoven valt zo samen met de ondergrens voor CAT I-naderingen 210.

Naderingen en starts met een baanzicht onder 550 meter of een beslissingshoogte onder 200 voet heten in die regels low-visibility operations (LVO), operaties bij slecht zicht. Een maatschappij heeft goedkeuring van de luchtvaartautoriteit nodig voor naderingen bij slecht zicht en voor starts met een baanzicht onder 400 meter 10. De maatschappij moet er dan voor zorgen dat elke vlieger training en toetsing heeft gehad voor elk type LVO waarvoor zij goedkeuring heeft. Daarbij gaat het om een eerste training en periodieke herhaling, met normale, afwijkende en noodprocedures. De training moet passen bij de technologie die bij die operaties wordt gebruikt en rekening houden met de risico's van menselijke factoren 10. Deze regels gelden sinds 30 oktober 2022 10.

Autoland is een systeem dat de landing volledig automatisch uitvoert, terwijl de vliegers toezicht houden. Het is ontworpen om landingen mogelijk te maken bij weer dat te slecht is voor elke vorm van visuele landing. Volgens SKYbrary zijn niet alle CAT I-installaties geschikt voor autoland 11. Op Eindhoven zijn volgens de AIP bij een baanzicht onder 550 meter helemaal geen landingen toegestaan 2.

Nieuwe baanverlichting na sluiting in 2027

Eindhoven Airport gaat van februari tot 19 juli 2027 dicht voor groot onderhoud aan de baan. Daarbij worden de baanranden verbreed, komt er een extra taxibaan en wordt het instrumentlandingssysteem uitgebreid 9. Het vliegveld legt onder meer verlichting in de baan aan, zodat toestellen ook bij dichte mist kunnen landen. Daarmee gaat volgens Eindhoven Airport een lang gekoesterde wens in vervulling 9.