Koning Filip en koningin Mathilde van België zijn voor hun staatsbezoek aan Kazachstan naar de hoofdstad Astana gevlogen met een toestel van Air Astana, de nationale luchtvaartmaatschappij van Kazachstan. Dat meldt het Kazachse staatspersbureau Kazinform, dat foto's van de presidentiële persdienst Akorda publiceerde van de aankomst op de avond van 11 oktober 1. President Kassym-Jomart Tokajev stond het koningspaar zelf op te wachten aan de vliegtuigtrap 1. Het officiële programma liep volgens het Koninklijk Paleis van 12 tot en met 14 oktober, in Astana en Almaty 2.

Eerste Belgisch staatsbezoek aan Centraal-Azië

Het bezoek was het eerste Belgische staatsbezoek aan Centraal-Azië 3. Het koningspaar werd volgens het Paleis vergezeld door de federale minister van Mobiliteit, Klimaat en Ecologische Transitie, de minister-presidenten van het Brussels Hoofdstedelijk en het Waals Gewest, de Vlaamse minister van Brussel en Media en Belgische bedrijfsleiders en academici 2. Kazinform spreekt van een delegatie van 110 mensen, onder wie ministers, ondernemers, rectoren en journalisten 1. Op de agenda stonden onder meer connectiviteit en transport, gezondheidszorg, kritieke mineralen, technologie, artificiële intelligentie en cultuur 2. Koning Filip kent het land: in zijn persverklaring herinnert hij eraan dat hij Kazachstan drie keer eerder bezocht, onder meer in 2010 als kroonprins aan het hoofd van de eerste Belgische economische missie 4.

Verkeersvliegtuig in plaats van Falcon

De keuze voor een toestel van een luchtvaartmaatschappij valt op 5. Voor het vervoer van regeringsleden en leden van het koningshuis zet Defensie twee Falcon 7X-zakenjets in, die vanaf Vliegbasis Melsbroek vliegen, vertelde een vlieger van de Belgische luchtmacht eerder aan Up in the Sky 6. Volgens de persdienst van de Kazachse president, geciteerd door BES.media, werd het toestel vanaf de grens tot aan de landing in Astana begeleid door gevechtsvliegtuigen van de Kazachse luchtmacht 7.

Het koningspaar vertrok op 11 oktober vanaf de militaire luchthaven Melsbroek, meldde royaltyjournalist Wim Dehandschutter op X 8. Open ADS-B-gegevens van adsb.lol laten zien dat in de nacht naar 11 oktober een Airbus A321neo van Air Astana met registratie EI-KGG op Brussels Airport landde, waarvan de banen ook door de militaire luchthaven Melsbroek worden gebruikt. Hetzelfde toestel vertrok diezelfde ochtend weer in oostelijke richting 9. Dat dit het toestel van het koningspaar was, ligt voor de hand maar is niet officieel bevestigd; de landing in Astana valt buiten het bereik van de vrijwillige ADS-B-ontvangers die adsb.lol gebruikt 9.

Waarom voor Air Astana is gekozen en wie de vlucht heeft geregeld en betaald, is in de officiële berichtgeving van het Paleis en van Kazachstan niet toegelicht. Een Falcon 7X is een zakenjet die volgens bouwer Dassault is ingericht voor ongeveer dertien passagiers 10; in een verkeersvliegtuig kan een veel grotere groep in één keer reizen. Of de rest van de delegatie met hetzelfde toestel meevloog, is niet bekendgemaakt.

Hoe België zijn koningspaar laat vliegen

België heeft sinds eind 2020 geen eigen vliegtuigen meer voor het vervoer van regeringsleden en de koninklijke familie. Defensie deed toen haar laatste Embraer-toestellen van de hand en huurt sindsdien twee Falcon 7X-zakenjets, destijds via Abelag Aviation 11. Het gaat om een leasecontract van twaalf jaar zonder bemanning, ter waarde van zo'n 124 miljoen euro. De Raad van State vernietigde in november 2025 de toewijzing van dat contract aan Luxaviation, het vroegere Abelag, na bezwaar van concurrerende luchtvaartbedrijven 12.

Voor grotere gezelschappen werd eerder al een verkeersvliegtuig ingehuurd. Voor de reis van het koningspaar naar Chili in juni 2025 werd een Airbus A340-300 van Hi Fly gecharterd; dat toestel kon door een defect pas een dag later vertrekken 13.

En in Nederland?

Nederland heeft wel een eigen regeringsvliegtuig: de PH-GOV, een Boeing 737-700 in zakenjetuitvoering (BBJ) die sinds juli 2019 in dienst is 14. Het toestel wordt gebruikt voor reizen van kabinetsleden en het Koninklijk Huis. KLM verzorgt het operationele beheer, levert de piloten en doet het onderhoud 1415. Koning Willem-Alexander haalde een typebevoegdheid voor de Boeing 737 en vloog ook zelf op de PH-GOV 14. Omdat KLM haar eigen Boeing 737-vloot vervangt door Airbus-toestellen, kijkt het kabinet naar een opvolger. Minister Karremans van Infrastructuur en Waterstaat zei begin oktober volgens De Telegraaf dat de PH-GOV nog minstens drie jaar in gebruik blijft 15.