Wat gebeurde er

Een Airbus A330 van Airbus Industrie (F-WWKH) voerde op 30 juni 1994 bij Toulouse-Blagnac testvlucht 129 uit voor de certificering van de automatische piloot. Bij de tweede start, met het zwaartepunt ver achter, stelde de bemanning direct na het loskomen de automatische piloot in, nam één motor terug en schakelde een hydraulisch circuit uit om een motorstoring na te bootsen. De automatische piloot ging in de modus voor het aanvliegen van een ingestelde hoogte, trok de neus verder op en de snelheid viel snel weg tot onder de minimale controlesnelheid. Het toestel rolde naar links en sloeg aan de westrand van het vliegveld neer; alle zeven inzittenden kwamen om.

Oorzaak en analyse

Volgens het voorlopige rapport van de onderzoekscommissie was het ongeval het gevolg van een samenloop van oorzaken die afzonderlijk niet tot een ongeval hadden moeten leiden: de keuze voor maximaal startvermogen (TOGA) in plaats van Flex 49, het zeer achterlijke zwaartepunt, een te ver naar 'neus omhoog' ingestelde trim, een nog ingestelde hoogte van 2000 voet, een onduidelijke taakverdeling, een krachtige en snelle rotatie en een gezagvoerder die door de testhandelingen tijdelijk niet stuurde. Doorslaggevend was het ontbreken van bescherming tegen een te hoge neusstand in de hoogte-acquisitiemodus van de automatische piloot.

Tussenrapport · Commission d'enquête ingesteld door de Délégation générale pour l'armement (DGA) · 28 juli 1994 · Commission d'enquête sur l'accident survenu le 30 juin 1994 à Toulouse-Blagnac à l'Airbus A330 n°42 d'Airbus Industrie immatriculé F-WWKH: rapport préliminaire →

Wat er daarna veranderde

• •Airbus Industrie stuurde op 5 juli 1994 een informatietelex (AI 999065/94) aan A330-gebruikers met instructies over het bewaken van de snelheid in de hoogte-acquisitiemodus; de commissie vroeg die instructies toe te passen. (Commission d'enquête (DGA), rapport préliminaire; transcriptie Universiteit Bielefeld (RVS))
• •Gebruikers van de A330 attenderen op het bewaken van de snelheid zolang de hoogte-acquisitiemodus actief is, vooral in de klim en bij motoruitval; onderzoeken of die modus in lijnvluchten een bijzonder risico geeft en de beveiligingen in die modus gelijktrekken met die in andere modi. (aanbeveling Commission d'enquête 4.1)
• •Het onderzoek naar de hoogte-acquisitiemodus uitbreiden naar andere vliegtuigtypen met vergelijkbare automatische piloten. (aanbeveling Commission d'enquête 4.2)
• •Categorieën van testvluchten, bemanningssamenstelling en de aanwezigheid van passagiers of waarnemers nauwkeuriger vastleggen, ook bij andere vliegtuig- en motorbouwers. (aanbeveling Commission d'enquête 4.3)
• •Altijd een voorbereidende briefing houden voor testvluchten, ook bij routinetests, met aandacht voor de taakverdeling in de bemanning. (aanbeveling Commission d'enquête 4.4)

Bronnen

• Commission d'enquête sur l'accident survenu le 30 juin 1994 à Toulouse-Blagnac à l'Airbus A330 n°42 d'Airbus Industrie immatriculé F-WWKH: rapport préliminaire → Commission d'enquête (DGA), rapport préliminaire; transcriptie Universiteit Bielefeld (RVS), 1994-07-28
• A330 crash caused by series of small errors → Flight International, 1994-08-10
• Airbus Industrie Flight 129 → Wikipedia, 2026
• Airbus To Brief Customer In Wake Of A330 Test-Flight Crash → The Seattle Times (Bloomberg Business News), 1994-07-20
• 1994-31: Airbus Industrie, Airbus A330-321 F-WWKH, Toulouse-Blagnac, France → PlaneCrashInfo.com, 1994