AcademyBrevettenPPLMassa en zwaartepuntTHEORIE · PPL-THEORIE

Massa en zwaartepunt

464 oefenvragen over dit onderwerp2 voorbeeldvragen
Start de proefset
KORT ANTWOORD

Voor elke vlucht bereken je of het vliegtuig binnen de gewichtsgrenzen blijft en of het zwaartepunt binnen de toegestane envelop valt. Je werkt met massa, arm en moment en zet brandstofvolume om naar massa. Zowel een te ver naar voren als een te ver naar achteren liggend zwaartepunt heeft duidelijke gevolgen voor de bestuurbaarheid.

Uitleg

01

Definitie

De basisleegmassa (BEM) is het vliegtuig met vaste uitrusting, motorolie en niet-bruikbare vloeistoffen, maar zonder brandstof, bemanning of bagage. De nuttige lading is het verschil tussen de maximale startmassa (MTOW) en de BEM. Het zwaartepunt (CG) is de positie waar alle massa in evenwicht is, gemeten als arm vanaf het door de fabrikant gekozen datumpunt.

02

Hoe het werkt

Voor elk laadstation vermenigvuldig je de massa met de arm om het moment te krijgen. Alle momenten opgeteld en gedeeld door de totale massa geeft de CG-positie, die binnen de envelop uit het vlieghandboek moet vallen. AVGAS heeft een soortelijke massa van 0,72 kg per liter, waarmee je getankt volume omrekent naar massa.

03

Rekenvoorbeeld

Een Cessna 172 heeft een BEM van 757 kg en een MTOW van 1111 kg, dus de nuttige lading is 1111 min 757 is 354 kg. Zitten piloot en passagier van samen 150 kg voorin op arm 0,94 m en ligt 20 kg bagage op arm 2,00 m, dan zijn de momenten 141 en 40 kilogram-meter. Tank je 100 liter AVGAS, dan laad je 100 maal 0,72 is 72 kg brandstof aan boord.

04

Veelgemaakte fouten

Een klassieke misvatting is dat een lage totale massa het controleren van het zwaartepunt overbodig maakt. Bij een solovlucht met weinig brandstof kan de CG juist te ver naar voren schuiven, wat een hogere overtrek- en landingssnelheid geeft. Een te ver naar achteren liggend zwaartepunt is gevaarlijker, want het vermindert de langsstabiliteit en maakt herstel uit een overtrek moeilijk.

05

Wat het examen vraagt

Het examen vraagt om massa-, moment- en zwaartepuntberekeningen en om de omrekening tussen brandstofvolume en massa. Verder moet je de begrippen BEM, OEW, MTOW, MLW en nuttige lading uit elkaar houden en de gevolgen van een te voorlijk of te achterlijk zwaartepunt kennen.

ZO KOMT HET OP HET EXAMEN

Een Cessna 172 heeft een piloot van 80 kg op arm 1,00 m, een passagier van 70 kg op arm 1,00 m en 20 kg bagage op arm 2,00 m. Wat is het totale moment van deze drie items?

ZO KOMT HET OP HET EXAMEN · 2

Een Piper PA-28 heeft een BEM van 680 kg en een MTOW van 1089 kg. De piloot weegt 90 kg, de passagier 85 kg en de bagage 25 kg. Hoeveel brandstof mag er maximaal worden getankt in kilogrammen?

PROEFSET · OPEN VOOR IEDEREENOefen Massa en zwaartepunt met een proefsetStart de proefset
Wat het examen vraagt: Reken vlot met massa, arm, moment en de brandstofdichtheid van 0,72 kg per liter, en controleer of massa en zwaartepunt binnen de grenzen vallen. Ken de effecten van een te ver naar voren of naar achteren liggend zwaartepunt.