03 · UITLEG
Radionavigatie
Radionavigatie behandelt de grond- en satellietsystemen waarmee een verkeersvlieger positie en koers bepaalt, van VOR, DME en NDB tot ILS, GNSS en de augmentatiesystemen. De vragen gaan vooral over frequentiebanden, wat elk systeem levert en de beperkingen ervan. Ook naderingscategorieen en RNP-concepten komen aan bod.
Definitie
Een VOR geeft de magnetische radiaal vanaf het station en werkt in de VHF-band van 108,0 tot 117,95 MHz, terwijl DME de schuine afstand meet in de UHF-band tussen 960 en 1215 MHz. Een NDB werkt in de LF- en MF-band en wordt met de ADF uitgelezen. De ILS bestaat uit een localizer voor laterale geleiding en een glijpad voor verticale geleiding.
Hoe het werkt
Zowel de localizer als het glijpad werken volgens het verschil in modulatiediepte van signalen van 90 en 150 Hz, waarbij een gelijke diepte het juiste pad aangeeft. Het standaard glijpad is drie graden. GNSS heeft minimaal vier satellieten nodig voor een driedimensionale positiebepaling, omdat de vierde de klokfout van de ontvanger corrigeert. Augmentatiesystemen zoals EGNOS en WAAS verbeteren nauwkeurigheid en integriteit boven respectievelijk Europa en Noord-Amerika.
Rekenvoorbeeld
Een ILS CAT I heeft een decision height van niet lager dan 200 ft en een RVR van minstens 550 m, terwijl CAT III naar zeer laag of geen zicht gaat. RAIM heeft minimaal vijf satellieten nodig om een defecte satelliet te detecteren en zes om die ook uit te sluiten. Een LPV-nadering via SBAS haalt minima die vergelijkbaar zijn met CAT I.
Veelgemaakte fouten
Een veelvoorkomende fout is denken dat DME de horizontale grondafstand meet, terwijl het de schuine afstand geeft, wat vlak boven het station tot een merkbare fout leidt. NDB-fouten zoals nachteffect en kustrefractie worden vaak verward met VOR-fouten zoals scalloping en site errors. Onthoud dat een VOR van zichzelf geen afstand geeft en dat daarvoor DME nodig is.